Search Results

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Oostelike Sandveld. ONDERNEMING Beesproduksie met bietjie wild. EIENDOMSGROOTTE 9764 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Matig aggressiewe bosverdigting; sanderige gronde; ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Oor die afgelope 55 jaar was die gemiddeld 365 mm; laagste was 147 mm; hoogste was 850 mm. HOOGTE: 1200 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Toe die Metzgers die plaas in 1995 oorgeneem het, het hulle met kleinvee by die opstal en beeste in groter kampe geboer. Met verloop van tyd het hulle egter opgemerk dat die dieregetalle afneem en grasproduksie elke jaar verminder. Iets moes gedoen word anders gaan hulle besigheid tot niet. HOOFINNOVASIE : Split ranch-benadering Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 805 en 446 wat ’n totaal van 1 251 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel . Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 2 234 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 15 en 11 meerjarige spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0,5) wat daarop dui dat ’n paar spesies die gras- en boskomponent wat op die plaas groei, begin oorheers. Sleutel resultate Die split ranch-benadering bied ’n goeie raamwerk. Deur by die reëls en breë beginsels te hou, is dit maklik om te bestuur en stresvry. Geen verliese weens roofdiere as gevolg van ’n konstante menslike teenwoordigheid en daaglikse beweging deur die kampe waar vee wei nie; kalwers word vroeg reeds hanteer om die reuk van mense oor te dra; donkies vergesel koeie in kalftyd. Produksie per hektaar was van 2011 tot 2022 tussen 7.5 en 8.3 kg/ha. Besettingskoers was 78% oor die tydperk van twaalf jaar met beperkte lekvoorsiening. Geen lek met ureum word gegee nie. Tydens die droogte in 2019 moes 40% van die kudde uitgeskot word en herstel tans goed ná die droogte. Die hulpbronbasis verbeter met die terugkeer van meerjarige plante en veerkragtigheid het toegeneem. Beperkte verliese weens giftige plante; minimale bosluisbeheer word vereis as gevolg van lang rusperiodes. Geen groot infrastruktuurkoste word vereis nie en ander koste bly dieselfde. Sommige besparings is moontlik as gevolg van laer lek- en bosluisbeheerkoste. Plaas Molly Mario en Karin Metzger bedryf die afgelope 11 jaar ’n suksesvolle beesboerdery met behulp van die split ranch-benadering. Sleutel wenke Die split ranch-benadering is ’n goeie benadering. Dit maak voorsiening vir die vereenvoudiging van bestuur. Hoewel dit ook geskik is vir deeltydse boere, glo ons dat die benadering vereis dat jy teenwoordig moet wees. Kry kundige advies wanneer jy begin. Dit is duur maar die moeite werd. Begin as ’n naweekboer met ’n bykomende bron van inkomste totdat jy jou kudde gebou het en die boerdery gevestig het, beweeg dan na voltydse bestuur. Alternatiewelik kan jy ’n plaas huur om veegetalle op te bou, en dan ’n plaas koop. Neem goeie, betroubare personeel in diens en ondersteun hulle goed. Die beeswagters moet ervare en toegewyd wees; jy moet hulle egter ook motiveer, toesig hou en ondersteun. Daar moet presiese en ferm roetines wees waarby almal hou, op ’n daaglikse, weeklikse en maandelikse basis. Die split ranch-benadering is maklik, maar dit beteken nie dat jy by die huis kan sit nie – jy moet steeds weet wat aangaan en beheer oor die plaas uitoefen. Dit is baie belangrik om tussen jou beeste te beweeg, om ’n teenwoordigheid in die kampe te hê, om die grense om te ry en bewegings na te gaan, om die beeste ten minste een keer per maand te tel, en om dié wat vermis word, op te spoor. Teenwoordigheid skrik roofdiere af! Die split ranch-benadering bied ’n goeie raamwerk, maar jy moet by die reëls en breë beginsels hou. As jy wysigings aanbring, moet dit op ’n weldeurdagte, gestruktureerde manier gedoen word en nie uit paniek nie. Wildgetalle moet laag gehou word om herstel moontlik te maak. Wanneer jy begin, moenie te streng selekteer nie. Hou koeie om sodoende die getalle op te stoot en die kontantvloei aan te help. Later kan ’n mens strenger selekteer. Benaderings RESILIENCE VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Die bestokking is regdeur die droogte in 2019 op 36 kg/ha gehandhaaf. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddeld van 80% kalfpersentasie van 2020 tot op datum. Die gemiddelde lewende gewig wat sedert 2019 op die plaas geproduseer is, was 12,4 kg/ha. Albei hierdie faktore dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Seleksie is vir vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat geskik is vir die plaas se toestande. Alle geselekteerde teelbulle moet mediumraam, vroegryp diere wees wat vinnig gewig optel en kondisie behou in die droë seisoen. Dekseisoene is aangepas volgens beskikbare hoë kwaliteitweiding van Maart tot Mei en van Oktober tot Desember. Kalfseisoene is van Desember tot Februarie en weer Junie tot September.

Algemene inligting Missieverklaring Kernwaardes Bystand aan opkomende boere NAU-struktuur Kommunikasiestelsels Die Namibië Landbou-unie lei die georganiseerde landbou in Namibië aan die spits. Dié nasionale organisasie het hom in sy 75 jaar van bestaan goed gevestig as die spreekbuis en bemiddelaar van die kommersiële boer. Die NLU verteenwoordig nie net die boere se gedagtes en aspirasies vooraf nie, maar poog ook om die totale landbougemeenskap te ontwikkel. Wie moet lid word? Lidmaatskap is vrywillig. Enige entrepreneur van 18 jaar en ouer wat landbougrond besit, grond huur, 'n deeltydse boer is of self grond beset, kan 'n lid van die NLU word via 'nboerevereniging . Die NLU finansier homself deur die intekening van sy lede en heffings op produkte. NLU Missieverklaring Om 'n bevorderlike omgewing vir volhoubare landbou te bevorder. Mission Statement Kernwaardes die landbou met eerlikheid, integriteit en deursigtigheid te dien verteenwoordig sy lede ongeag ras, geslag, politieke- of godsdienstige affiliasie aanvaar verantwoordelikheid en waardeer lojaliteit waardeer vrede, veiligheid en stabiliteit waardeer welvaart binne volhoubaarheid Strategiese doelwitte om eenheid en harmonie onder landbouprodusente te skep om duidelikheid en sekuriteit oor grondeienaarskap/regte en grondgebruik te verkry om optimale en volhoubare benutting van landboupotensiaal te verseker om stelsels te vestig vir effektiewe en doeltreffende kommunikasie met alle belanghebbendes menslike kapasiteit te verbeter en om die NLU effektief en doeltreffend te bestuur Die bereiking van die doelwitte Om hierdie doelwitte te bereik, het die NLU werk in noue samewerking met die Namibia National Farmers Union en ander belanghebbendes onderhandel en aanbevelings aan die regering maak volhoubare landbouproduksie te bevorder diversifikasie van landbouproduksie te bevorder boere se betrokkenheid by die waardeketting te ondersoek en te bevorder aan sy lede en ander belanghebbendes te kommunikeer doeltreffende strukture op nasionale, streeks- en plaaslike vlakke te vestig ondersteun opkomende boere in kommersiële landboupraktyke Core Values Bystand aan opkomende boere Die NLU en NNFU (Namibia National Farmers Union) het 'n gesamentlike program onder die vaandel van "Emerging Commercial Farmers Support Programme" geloods ten einde opkomende boere by te staan t.o.v. oordrag van kennis en ervaring aan opkomende boere organisering van opkomende boere die vestiging van kommersiële bestuursvaardighede ondersteuning in praktiese boerderyvaardighede Emerging farmers NAU-struktuur NAU structure Kommunikasiestelsels Die NLU kommunikeer met sy lede en die publiek deur die maandelikseAgriForum publikasie weeklikse radioprogramme: Landboumikrofoon op die Afrikaanse Diens van die NBC word Saterdagoggende om 06:00 en Sondagmiddae om 13:15 uitgesaai Boere inligting op die Duitse diens van die NBC op Saterdae om 13:15 en Maandae om 12:00 Landbou Joernaal Saterdae op Kanaal 7 om 06:00 die weeklikse NLU-nuusbrief, insluitend die NLU Smalls die NAU-webwerf die NAU Facebook-blad Communication Systems

The NAU (Namibia Agricultural Union) is part of organized agriculture in Namibia serving the interest of its members and partners as a mouthpiece for farmers. Home Page Sub Menu NAU NUUS REGENERATIEWE BOERDERY VEILINGS VEE PRYSE ARBEID (AEA) LEDE BIBLIOTEEK 1/4 Ons korporatiewe vennote

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Suidelike Kalahari Sandveld. ONDERNEMING Beeste en skape. EIENDOMSGROOTTE 8900 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA : Kalahari Sandveld met panne en duine; verskeie indringerbosspesies GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID 250 mm. HOOGTE 1200 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Danie het in 2003 begin boer. Tot en met 2012 is ’n permanente, ligte selektiewe weidingtelsel gebruik met sowat 50-75 ooie in elke kamp. In 2012 het hy besef dit is ’n groot fout. Verskeidenheid was beperk, hoofsaaklik eenjarige grasse en ’n paar onsmaaklike meerjarige sub-klimaksgrasse. Die diere was in ’n swak kondisie en dit was ’n HOOFVERNUWING Dieregetalle is verhoog; troppe is minder gemaak; hoëdigtheidbeweiding met vinnige wisseling; langer rusperiodes vir kampe; en die gebruik van verskillende bestuursinstrumente vir verskillende omstandighede (toestande). In die somer poog Danie om vee minstens een keer na die weigebied terug te neem om van hergroei gebruik te maak. Muisplae het 5 000 ha van die plaas getref, meestal op grond waar hoëdigtheidbeweiding nie beoefen is nie. Geen ontkieming het plaasgevind nie. Die rede hiervoor is nog nie duidelik nie, aangesien dit by alle bestuurstyle voorkom. Mobiele elektriese heinings word gebruik om vinnige wisseling teen relatief hoë digtheid toe te laat. Om koste te spaar word mobiele waterkrippe saam met die mobiele elektriese kampheinings gebruik Sleutel resultate Herlewing vind plaas in die hoëdigtheidkampe waar die digter grond is. Waardevolle meerjarige grasse keer terug op harder gronde. Koeidragtigheid is gemiddeld 91% en skaapspeenpersentasie is 90%. Die hoëdrukbeweiding van groot troppe op ’n klein deel van die veld laat outomaties langer rusperiodes toe vir die ander areas van die plaas sowel as die areas wat reeds bewei is. Die weidingmetode het die grasse van beter gehalte en die klimaksgrasse gestimuleer wat relatief vinnig met rus herstel. Plaas Witpan Danie Visser gebruik verskeie praktyke vir verskillende toestande. Hy gebruik hoë digtheid, vinnige skuiwe in die nat seisoen, maar hou kleiner troppe tydens kalf- en lamtye. Hy fokus meer op rus, diereprestasie en die vestiging van gunstelingplante as op vaste tydsberekening. As jy wei, gaan dit oor die diere; as jy rus, gaan dit oor die plante. Tans is die skaap-beesverhouding 60:40. Soos die kwantiteit en kwaliteit van die veld verbeter (meer klimaksgrasse), wil hy graag die skaap-beesverhouding na 40:60 verander. Sleutel wenke Kry goeie raad voordat jy verandering aanbring. Die advies van Ian Mitchell Innes en Louis du Pisani was beduidend om ’n volhoubare plan in plek te kry vir veldverbetering en goeie diereprestasie. Elektrifiseer grensheining om te beheer wat binne gebeur. Boer met goed aangepaste, vroegryp diere. Kyk na die driehoek (hongerholte) aan die linkerkant bo tussen die kruis en ruggraat om seker te maak die diere is vol gevreet voordat hulle begin herkou; maak seker die mis is sag met ’n ingeduikte kuiltjie. Dit verseker goeie diereprestasie wat altyd jou nommer-een-prioriteit is. Dit was nie nodig om die hele plaas te gebruik om met hierdie beweidingbenadering te begin nie. Ons het in die beste kampe begin. Kombineer troppe om plante herstelkans te gee. Probeer egter om gras in ’n groeifase te hou deur terug te keer om die kampe lig in die groeiseisoen te herbewei. Dit sorg vir kwaliteitruvoer en goeie diereprestasie Verminder wildgetalle Doen selektiewe bosbeheer waar nodig. Gebruik mobiele elektriese heinings en mobiele waterkrippe vir jou kampe. Eerder as om permanente kampe op te rig, installeer meer pypleidings. Waar meerjariges terugkeer, kamp hierdie gebiede af om herstel moontlik te maak. Versamel afgekapte bosse en pak dit rondom en in dongas om die vloei van water te vertraag vir hoër grondvog. Mik vir ’n 8/5 pakkie wat beteken die dier moet lyk asof jy agt kilogram suiker in ’n 5-kilogram sak gepak het Verkoop goed aangepaste diere as veldbulle en veldramme van die plaas af. Benaderings KEUSE VAN DIER/E Droughtmaster-beeste word gebruik. Die koeie kalf van 1 Januarie tot 31 Maart. Die kalwers word gemiddeld op sewe maande gespeen; swakker kalwers word verkoop. Die bulle word tussen 2 en 2.5 jaar oud verkoop. Teelkoeie word verkoop namate hulle beskikbaar word.

Blaauwberg - Veilings Besoek Blaauwberg Afslaer se Facebook-blad hier vir hul jongste veilingsnuus. Contact Details Otjiwarongo Tel: 067 303 655 [email protected] Piet Schrader: +264 81 128 3526 Afslaer: Andre van Aswegen Cell: +264 81 148 0123 Calendar 2026 Auction Calendar Outjo – Namatubis Niel Behnke - Cell: +264 81 820 8645 Corli Lambert - Cell: +264 81 233 7862 Grootfontein Tel: 067 242 376 Heiko Becker - Cell: +264 81 128 3655 Peet Van Zyl - Cell: +264 81 321 6223 [email protected] Otavi Andre Van Aswegen – Cell: +264 81 148 0123 Benize Coetzee - Cell: +264 81 657 8458 Auction Averages Grootfontein Auction - 12 March 2025 Otavi Auction - 14 March 2025 Otjiwarongo Auction - 20 March 2025

Agronomie Produsente Vereniging (APA) Oor Bestuur Die Agronomieprodusentevereniging is by die Namibië Landbou-unie geaffilieer. Doelwitte van die APA Die doelwitte van die APA is om te verseker: langtermyn winsgewendheid op saaiplase volhoubare benutting van natuurlike hulpbronne voedselsekerheid asook die ekonomiese ontwikkeling van Namibië nasionale en internasionale samewerking uitstekende verhoudings met alle belanghebbendes lede verkry spesifieke en effektiewe bestuursinligting nasionaal en internasionaal billike handelspraktyke volhoubare markte teen ekonomies lewensvatbare pryse onderhandel produkvoorrade teen die goedkoopste moontlike pryse Agronomy - About Bestuur van die APA Agronomy - Management

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Gevallestudies Plaas Buffelhoek Plaas Pommernhagen Plaas Dabis (Oos) Plaas Adrianopel Plaas Agagia Plaas Venus Plaas Hamburg Plaas Adrianopel Plaas Hessen Plaas Molly Plaas Donkerbos Plaas Krumhuk Plaas Witpan Plaas Tsuwandes Plaas Dabis (Suid) Plaas Tokat Die gevallestudies sluit uiteenlopende weiveldbestuursbenaderings in. Boere gebruik beeste en/of kleinvee as hoofonderneming en baie het ook wild. Sommige boere baal hooi van aangeplante weiding of uit die veld, ander plant dekgewasse wat deur vee bewei word en wissel af met kontantgewasse. Sommige kombineer hul benadering met verskeie bosbeheer- of landskaprehidrasiemetodes. Baie gebruik indringerbos as 'n hulpbron om te help betaal vir die oorgang na een van die vier sleutelinnovasies wat verantwoordelik is vir hul sukses. Tabel 2 is 'n opsomming van al 16 gevallestudies, waaruit jy 'n studie kan kies wat by jou omstandighede pas. Die gevallestudies sluit 'n wye reeks suksesse in. Hoogtepunte van hierdie suksesse sluit die volgende in: Die keuse van weidingsbenadering wat by die behoeftes pas en wat verbeterde en veerkragtige veesyfers moontlik maak, selfs gedurende die droogtetydperk in 2019. Ontrafel die uitdaging van sanderige gronde en hoe om dit die beste te bestuur deur diere teen hoë digtheid in die nat seisoen en lae digtheid in die droë seisoen toe te dien. Innoverende, reënval-onafhanklike oplossings vir herstelperiodes (veral vir die suidelike streke). Innoverende maniere om bosindringing te hanteer, waar sommige boere besluit het om geld te maak uit heruitspruiting van bosse eerder as om daarvan ontslae te raak. Die keuse van dierekombinasies wat gelei het tot 'n twee- tot drievoudige toename in vee, met 'n beperkte voorraadontruiming wat tydens die 2019-droogte vereis is. Lampersentasies van meer as 150% en kalfpersentasies bo 80%. Speenkalwers wat 50% van die gewig is van die koeie wat hulle geproduseer het. Die doeltreffende bestuur van roofdierprobleme deur verskillende metodes te kombineer, soos elektriese heinings, kraal in die nag, waghonde en vee. Seleksie van vroeg-ryp diere, uit die omgewing, wat vinnig gewig optel. Verhoogde biodiversiteit, verhoogde voerproduksie en verhoogde vergroening tot in die droë seisoen. Verlaagde lekkoste sowel as ander insetkoste. vir deeltydse boere. Hierdie boere is voorbeelde van ware leiers in hierdie veld, en met die moed van hul oortuigings het hulle nuwe oplossings nagestreef vir van die mees uitdagende probleme wat Namibië in die gesig staar. Die suksesvolle toepassing van bestuursbenaderings geskik

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Mopanie en Doringveld Savannah. ONDERNEMING Beeste en bokke (3600 ha) en wild (1400 ha). EIENDOMSGROOTTE 5001 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Droë noordwes met 'n mate van bosindringing. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld vir die laaste 50 jaar 230 mm; laagste 5 mm (1998-99); hoogste 765 mm (1999-2000). HOOGTE 1200 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Paul hou vol dat boerdery met meerjarige Boesmangras (Stipagrostis uniplumis) in sy omgewing nie winsgewend is nie. Tydens swak reënvaljare is waargeneem dat wanneer die reën herhaaldelik in een gebied geval het wat elke jaar bewei is, die groei van suurgras toegeneem het. Daar is ook waargeneem dat wanneer bosse in ’n area uitgedun is, die groei van suurgras drasties toegeneem het. HOOFINNOVASIE Hoë digtheid, selektiewe beweiding van suurgras in die nat seisoen. Elke jaar word die oorskot gebaal. Die doel is om drie jaar se voer vir droogtetydperke te berg. 200 meter-stroke word ontbos vir beesproduksie. Sleutel resultate Die verandering van Boesman- na suurgras het skaap- en beesproduksie verhoog, en gesorg vir gebaalde gras vir droogtetydperke. Skaap-kleinvee-eenhede (SVE) het sedert 2013 van 1 934 tot 2 770 in 2022 toegeneem en het deur die 2019-droogte 2 028 SVE gehandhaaf danksy bosuitdunning (wat deur die familiehoutskoolonderneming betaal word) en weidingbestuur. Die persentasie lammers was gemiddeld 90% oor die afgelope 10 jaar in een teelseisoen per jaar. Die gebruik van aangepaste rasse het lae insetkoste moontlik gemaak, wat verder verminder is deur die versameling van kameeldoring- en prosopispeule vir byvoeding. Om markgewig te bereik word skape net een keer per jaar in die optimum tyd en tydens optimum liggaamskondisie gepaar sodat die lammers op goeie weiding gebore word. Dit verminder byvoedingkoste. Volgens konvensionele departementele riglyne is die amptelike bestokking 1:2.5 ha vir kleinvee en 1:18 vir beeste. Paul meen ’n bestokking van 1:1 kan vir beeste en skape op ontboste stroke bereik word. Plaas Adrianopel Paul Kotzé kyk na hoëdigtheid, selektiewe beweiding uit ’n ander perspektief. Vir hoë winste gebruik hy hoë digtheid om lae biodiversiteit (eenjarige gras) te handhaaf. Sy benadering is glad nie daarop gegrond om meerjarige gras te bevorder nie. Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en na die 2019 droogte. Onttrekking van die kernskaapkuddes het in die 2019-droogte voorgekom en 2050 kleinvee-eenhede was in stand gehou. Sleutel wenke Vir hierdie toestande, gebruik aangepaste diere van klein- tot mediumraamgrootte. Kombineer skape en beeste om veelading te verhoog. Om produksie te verhoog is bosuitdunning noodsaaklik in hierdie gebied. Vir elke bosspesie geld ’n spesifieke beheerplan. Acacia-spesies word met die hand gesny en stompe word vir houtskoolproduksie gebruik. Vir die beheer van driedoring (Rhigozum trichotomum) word brand en beweiding ondersoek. Waak teen die gebruik van chemikalieë vir bosuitdunning want dit kan waardevolle bome doodmaak ver vanwaar jy dit aanwend. Op plaas Adrianople word die koste van bosuitdunning gedek deur ’n gepaardgaande houtskoolonderneming wat deur ’n lid van die familie bestuur word. Moenie altyd alles glo wat die teorie vir jou sê nie. Doen jou eie berekeninge oor wat vir jou winsgewend is. Maak seker die teorie is voordelig vir jou sak. Werk met wat jy het: Beproef en toets nuwe idees in jou omgewing en hou rekord van syfers om doeltreffendheid te bepaal. As dit suksesvol is, kan jy dit oorweeg om groter te gaan. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Onttrekking van die kernskaapkuddes was in die 2019-droogte noodsaaklik, maar steeds is gemiddeld 2 050 kleinvee-eenhede gehandhaaf. KEUSE VAN DIER/E Die hoofdoel is om aangepaste skape en beeste aan te hou en raamgroottes klein tot medium te hou. Die beeste sluit 90% poenskop Bonsmara- en Boran-kruisings in. Die ooie is hoofsaaklik Swartkop Persies wat met Van Rooys gekruis is. Hulle word met Dorperramme gepaar om slaglammers te produseer.

Herlewingslandbou-dag: Implementering van hoëdruk beweiding onder Namibiese omstandighede Sorry, but this form is now closed. Registration form - Herlewingslandbou dag Title* First name* Last name* Phone* Email* Position* Organisation* Submit 27 September 2025 Implementering van hoëdruk beweiding onder Namibiese omstandighede Neem deel aan die opkomende Herlewingslandbou-dag, met gassprekers: Gerrit van Zyl van HanZyl Bonsmaras en Pikkie Uys, ‘n Drakensberger boer. Saterdag, 27 September 2025, Plek: Plaas Neu-Otjisororindi, Gobabis. Tyd: 07h30 (registrasie) Meld aan voor 22 September 2025 by Henda Marais ([email protected] ) Registrasiefooi: N$100.00 (By die hek: N$150.00) Betalings: Naam: Namibia Agricultural Union Bank: FNB Tak: 282 273 Swift/BIC Kode: FIRNNANX Rekening: 555 772 414 13 Verwysing: Hoëdruk [Voorletter en van] Bewys van betaling: [email protected] Alternatiewelik kan betaling ook via PayToday gemaak word. Vir meer inligting of navrae, kontak Henda Marais op [email protected] of 082 409 9320 Laai program hier af

TUIS BEVINDINGE MAATSTEKE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Maatstawwe Hoe om jou produksie en doeltreffendheid te bepaal Wat is die '20% wat die 80% verskil maak' om winsgewendheid van veeproduksie te optimaliseer? As boere, wat is die sleutelhefbome wat ons kan gebruik om die grootste impak op wins te maak? Dit is belangrik om te weet hoe om jou sukses in veeproduksie te bepaal. Wins word gegenereer deur inkomste te optimaliseer terwyl uitgawes onder beheer gehou word. Die hefbome van inkomste in veeproduksie is drieledig: Hefboom 1 Veesyfer/ha = Die totale lewende gewig van die kudde (gemiddeld deur die jaar) gedeel deur die totale hektaar van die land. Produksie/ha = massa van die veekudde aan die einde van die jaar – massa van die veekudde aan die begin van die jaar – kilogram lewende gewig gekoop vir die jaar + kilogram lewende gewig verkoop vir die jaar Hefboom 2 Produksie %= kilogram lewende gewig/ha geproduseer as 'n persentasie van veehoeveelheid/ha. Produksiedoeltreffendheid word meestal beïnvloed deur vrugbaarheid van die kudde (% kalwers en lammers gespeen as % van koeie en ooie gepaar); die kuddesamestelling; en die kilogramgroei van die diere per jaar. Maatstafsyfers verskil met verskillende produksiestelsels (dws speenkalfproduksie, ±32%; koei-osproduksie, ±37%; en uitgroei van speenkalwers na osse, ±45%), en die produksie-effi _cc781905-5cde- 3194-bb3b-136bad5cf58d_ die vermoë van skape is hoër as beeste. Inkomste/ha = Veehoeveelheid/ha (1) X produksiedoeltreffendheid (2) X Prys/kg (3) Die kuns om vee-inkomste te optimaliseer is om 'n balans te vind tussen die maksimalisering van 'n volhoubare veepersentasie per hektaar terwyl verseker word dat produksiedoeltreffendheid op optimale vlakke gehou word (aanpas voortdurend volgens die beskikbare hulpbronne op die plaas). Kilogram lewende gewig geproduseer per hektaar: Om die te bereken jaarlikse opbrengs op die plaas, slegs drie syfer word een keer per jaar vereis. i. Wat is die massa van die veekudde aan die einde van die produksiejaar? (normaalweg aan die einde van die finansiële jaar) ii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat in die jaar vanaf die plaas verkoop is? iii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat gekoop of op die plaas aangekom het? Hefboom 3 Prys/kg Aangesien produsente prysnemers in die mark is, het hulle min invloed op die markprys. Die besluit oor wanneer om in die jaar te bemark en watter tipe produkte bemark word, kan egter 'n invloed hê op die maksimering van die prys wat per kilogram lewende gewig gerealiseer word. Om uitgawes onder beheer te hou, dui die meeste van die gevallestudies daarop dat die vroulike kudde vroeë rypwording met vroeë vetneerlegging, en aangepas by die bestuurstelsel, weiveldtoestand en voerkwaliteit op die plaas. ’n Aangepaste kudde vereis minimum bykomende insette en minder bykomende lek vir die handhawing van liggaamskondisie. Seleksie vir die genetiese vermoë om vroeg vet op te tel en die vermoë om vinnig liggaamskondisie na speen te herstel, moet geprioritiseer word. Die Liggaamstoestandtelling is medium oorerflik (±30%) en genetiese vordering kan behaal word. 'n Voorbeeld van hoe om produksie per hektaar en produksiedoeltreffendheid te bereken

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Doringveld. ONDERNEMING Goed aangepaste beeste en skape in bosverdigte areas. EIENDOMSGROOTTE 5011 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Matige tot ernstige bosindringing; met ryp en medium reënval. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Sedert 1980 was gemiddeld 428 mm; laagste was 150 mm; hoogste was 864 mm. HOOGTE 1390 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Owned; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING As die ondeurdringbare bos wat op die plaas gevestig het, nie hanteer sou word nie, sou die plaas bankrotskap in die gesig staar. Aanvanklik is chemiese bespuiting probeer, maar dit was nadelig vir waardevolle gras- en bosspesies en die resultate was onbevredigend. Mettertyd is die bosrol-tegniek ontwikkel. Dit is ’n innoverende manier om biodiversiteit, produksie en winste te herwin. HOOFINNOVASIE Bosrol, om die bos tot ’n hoë kwaliteit, bruikbare hoogte te bring; hoë digtheid, selektiewe weiding met beeste en skape. Sekere dele van die plaas (met 87 kg/ha kruidagtige materiaal) is nie met die roller (links) behandel nie. ’n Aangrensende gebied wat drie jaar gelede gerol is, het 1 000 kg/ha kruidagtige voer (regs) opgelewer. Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 824 en 364 wat ’n totaal van 1 188 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 874 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Wanneer die bosrolbenadering met hoë getalle skape egter gebruik word, word nasorg vereis. Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 19 en 13 meerjarige spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n goeie waarde (0,7) wat dui op min dominansie oor die grasse en bosse wat op die plaas groei. Sleutel resultate Verhoogde dieregetalle van 344 beeste en 285 skape in 2016 tot 491 beeste en 1 423 skape in 2021. Verhoogde veelading, van 33 kg/ha tot 60 kg/ha (insluitend wild en ongespeende kalwers). Oop gebiede en meer intensiewe bestuur het kleinveeverliese weens diefstal en roofdiere van 18% tot minder as 5% verminder. Baie goeie dierevrugbaarheid is behaal: Sedert 2016 was gemiddelde kalfpersentasie 71%; sedert 2019 was skaapspeenpersentasie 163%. Deur die jaar bly diere se kondisie goed teen lae koste. Baie goeie veerkragtigheid tydens die 2019/20 droogte, waartydens al die vee suksesvol oorleef het, al is bosrol eers in 2016 op skaal beoefen en het die skape eers in 2018 toegeneem. Verbeterde biodiversiteit van spesies (gras, kruide, bosse, struike en rankplante). Verlaagde insetkoste (lekverbruik het verminder sedert die begin van bosrol). Minder arbeid en tyd is nodig om diere van kamp tot kamp te skuif. Plaas Buffelhoek Koos and Timo Briedenhann het ’n verskuiwing ondergaan van boerdery met gras na boerdery met beide bos en gras. Op dié plaas is goeie vreetbare bos goud werd. As vreetbare bosse van goeie kwaliteit beskikbaar gestel word, sal die beeste en skape dit benut en baie goed presteer teen lae koste. Sleutel wenke In plaas daarvan om teen die bos te baklei om heeltemal daarvan ontslae te raak, bring dit eerder tot ’n bruikbare hoogte deur dit plat te rol. Hou goed aangepaste skape en beeste saam in die kamp, regdeur die jaar. Bewei teen hoë digtheid maar selektief, wat die vee in staat stel om die hoë kwaliteit van hergroei te benut om biodiversiteit te verhoog en ekologiese en finansiële veerkragtigheid te bou. Begroot om die bos elke 3-5 jaar weer te rol, afhangende van die erns van hergroei. Moenie vergeet om biodiversiteit in die landskap te behou wanneer jy bosrol nie. Los byvoorbeeld groepe bome vir skaduwee (herkouende beeste) en windskerms, en behou plante op kontoere om afloopwater te keer. Vermy die gebruik van chemikalieë om bosindringing te beheer en voorkom sodoende ernstige biodiversiteit wanbalanse en die afsterwe van waardevolle blaarspesies (Grewia spp. en andere). Gebruik eerder meganiese beheertegnieke. Bosrol kan met ’n houtskoolproduksieonderneming betaal word. Onthou egter dat jy, deur dit te doen, minerale uit jou grond verwyder. Gebruik goed aangepaste vroulike diere wat op jou plaas geteel is. Maak die kudde toe wanneer moontlik en ondersteun hulle met aanvullings waar nodig. Kombineer skape en beeste regdeur die jaar in troppe. Hou die bulle die hele jaar by die koeie. Hou jou lammers veilig vir twee maande en help hulle met ’n kruipvoerstelsel om te verseker dat hulle sterk is wanneer hulle by die troppe aansluit. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid is bereik tydens en ná die 2019-droogte. Geen uitskot van kernkuddes (bees en skaap) was nodig nie en bestokking van 50 kg/ha is in die droogte van 2019 gehandhaaf. GELDMAAK-POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddelde kalfpersentasie van 71% en 163% speen van lammers is sedert 2019 gehandhaaf. Die plan is om die skaapgetalle te verhoog tot 2 500 en om die beesgetalle te verminder sodat die hergroei van die bosse wat uiters vreetbaar is, benut kan word. Dit dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Vir die koeikalf- en osproduksiestelsel word slegs Nguni en Braunvieh-bulle gebruik. ’n Drieraskruisstelsel is in 2020 geïmplementeer met Brahman-, Nguni- en Braunvieh-bulle (drie kuddes), met noukeurige seleksie en monitering van koeivrugbaarheid. Op die plaas word ook goed aangepaste, bosvretende skape geteel.

NAU-projekte AgriOutlook Conference 2025 The Agricultural Outlook Conference was held on Wednesday, 8 October 2025, at the Windhoek Country Club Resort, under the theme “Harvesting the Future.” Jointly hosted by the PDNFU, NNFU, NECFU and NAU, this event brought together key stakeholders from across the agricultural sector to discuss insights, trends and challenges facing the industry. The conference was open to all participants — from young farmers to management representatives and union members — with the shared goal of shaping the future of Namibian agriculture. Below are the presentations delivered by the speakers at the event. Opening proceedings Welcoming Remarks by the President of the NNFU, Mr Adolf Muremi Ministerial Statement by the Honourable Minister of Agriculture, Forestry, Water and Land Reform, Dr. Inge Zaamwani Keynote Address and Official Opening by Her Excellency, Dr. Netumbo Nandi-Ndaitwah , President of of the Republic of Namibia Session 1: Sector Transformation Principles for Inclusive and Sustainable Growth in the Livestock Economy of Namibia Speaker: Prof. Johann Kirsten Strategy for the Transformation of the Agri-food Sector (STAS) Speaker: Mr Ben Haraseb, Ministry of Agriculture, Forestry, Water and Land Reform Agricultural Forecast Building a Resilient Agriculture for Inclusive Society – What is required? Speaker: Vetumbuavi Mungunda Crop Sector Outlook for Namibia Speaker: Gilbert Mulonda Session 2: Value Addition and Market Access in the Communal Areas Navigating Animal Health Standards: Marketing Solutions for the NCA Speaker: Kristian Hango Enhancing market for the South Veterinary Cordon Fence (VCF): Weaner and value addition Solutions and alternative markets Speaker: Hon. Ramana Mutjavikua Capacity building and youth Panel discussion: The role, current status and future of capacity building, advisory services and mentoring Facilitator: Bertus Kruger Kakunandunda Kaikajora Oshoveli Katuuo Chairperson: NNFU Youth Desk Interim Committee Angelina Kanduvarisa Technical Advisor: Agra Pro-vision Ben Haraseb Directorate of Agricultural Production, Extension and Engineering Services Alex de Koning Young Farmer: Namibia Agricultural Union Elaine Smith-Madih Manager: Agri Advisory Services Division: Agribank Namibia Panel: Session 3: Technology & Innovation Telecommunication: Connecting Rural Communities Speaker: Never Ncube Session 4: Sustainable Agriculture “From gerbil sand pits to winter greens” - My journey into AMP grazing and regenerative livestock management Speaker: Rowan Stretton Guiding principles and approaches to regenerative livestock farming in Namibia Speaker: Colin Nott