ARBEID (AEA) Die NLU Arbeid (AEA)-bladsy hou jou op hoogte van die verskillende landbou- en algemene arbeidsverwante kwessies. Hierdie afdeling is eksklusief slegs vir NLU-lede. Om 'n lid te word, besoek asseblief ons ledeblad hier . OOR BESTUUR AFLAAI REPORTS

AEA Bestuur Bestuur van die AEA

NAU members can access the latest events information from the Namibia Agricultural Union here. Gebeurtenisse 2022 AgriOutlook-kongres 2022 AgriOutlook-kongres 2022 AgriOutlook-kongres 2022 AgriOutlook-kongres 2022 NAU & LPO Regional Congrsses AgriOutlook-kongres 2022 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Register today Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 AgriOutlook-kongres 2022 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Register today Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 PPAN

NAU-projekte AgriOutlook Conference 2025 The Agricultural Outlook Conference was held on Wednesday, 8 October 2025, at the Windhoek Country Club Resort, under the theme “Harvesting the Future.” Jointly hosted by the PDNFU, NNFU, NECFU and NAU, this event brought together key stakeholders from across the agricultural sector to discuss insights, trends and challenges facing the industry. The conference was open to all participants — from young farmers to management representatives and union members — with the shared goal of shaping the future of Namibian agriculture. Below are the presentations delivered by the speakers at the event. Opening proceedings Welcoming Remarks by the President of the NNFU, Mr Adolf Muremi Ministerial Statement by the Honourable Minister of Agriculture, Forestry, Water and Land Reform, Dr. Inge Zaamwani Keynote Address and Official Opening by Her Excellency, Dr. Netumbo Nandi-Ndaitwah , President of of the Republic of Namibia Session 1: Sector Transformation Principles for Inclusive and Sustainable Growth in the Livestock Economy of Namibia Speaker: Prof. Johann Kirsten Strategy for the Transformation of the Agri-food Sector (STAS) Speaker: Mr Ben Haraseb, Ministry of Agriculture, Forestry, Water and Land Reform Agricultural Forecast Building a Resilient Agriculture for Inclusive Society – What is required? Speaker: Vetumbuavi Mungunda Crop Sector Outlook for Namibia Speaker: Gilbert Mulonda Session 2: Value Addition and Market Access in the Communal Areas Navigating Animal Health Standards: Marketing Solutions for the NCA Speaker: Kristian Hango Enhancing market for the South Veterinary Cordon Fence (VCF): Weaner and value addition Solutions and alternative markets Speaker: Hon. Ramana Mutjavikua Capacity building and youth Panel discussion: The role, current status and future of capacity building, advisory services and mentoring Facilitator: Bertus Kruger Kakunandunda Kaikajora Oshoveli Katuuo Chairperson: NNFU Youth Desk Interim Committee Angelina Kanduvarisa Technical Advisor: Agra Pro-vision Ben Haraseb Directorate of Agricultural Production, Extension and Engineering Services Alex de Koning Young Farmer: Namibia Agricultural Union Elaine Smith-Madih Manager: Agri Advisory Services Division: Agribank Namibia Panel: Session 3: Technology & Innovation Telecommunication: Connecting Rural Communities Speaker: Never Ncube Session 4: Sustainable Agriculture “From gerbil sand pits to winter greens” - My journey into AMP grazing and regenerative livestock management Speaker: Rowan Stretton Guiding principles and approaches to regenerative livestock farming in Namibia Speaker: Colin Nott

Agronomie Produsente Vereniging (APA) Oor Bestuur Die Agronomieprodusentevereniging is by die Namibië Landbou-unie geaffilieer. Doelwitte van die APA Die doelwitte van die APA is om te verseker: langtermyn winsgewendheid op saaiplase volhoubare benutting van natuurlike hulpbronne voedselsekerheid asook die ekonomiese ontwikkeling van Namibië nasionale en internasionale samewerking uitstekende verhoudings met alle belanghebbendes lede verkry spesifieke en effektiewe bestuursinligting nasionaal en internasionaal billike handelspraktyke volhoubare markte teen ekonomies lewensvatbare pryse onderhandel produkvoorrade teen die goedkoopste moontlike pryse Agronomy - About Bestuur van die APA Agronomy - Management

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Lesse Geleer Maatstawwe 1. Beoordeel die potensiaal van wat jy het op 'n metodiese wyse. Evalueer die potensiaal van jou grond en ken verskillende ondernemings aan die verskillende grondpotensiaal toe. Maak mettertyd seker dat die potensiaal van jou boerdery op ’n winsgewende wyse verwesenlik word. 2. Beplan jou regeneratiewe weiding noukeurig Kies ’n regeneratiewe beweidingsbenadering wat jou pas. Maak seker dat jou keuse gepas is vir die hoeveelheid tyd wat jy beskikbaar het om aan weiveldbestuur te bestee en dat dit die erns van die roofdierprobleme op jou plaas in ag neem. Daar is 'n aantal weidingspraktyke wat met jou bestaande infrastruktuur sal werk; noukeurige beplanning en implementering word egter vereis. Dit is dus wys om te oorweeg om in 'n kundige te belê, iemand wat die benadering ken, om jou te help om reg te begin. Verandering kan duur wees as dit nie noukeurig beplan en ingefaseer word nie. 3. Identifiseer noodsaaklike intervensies vroegtydig Jy moet verstaan of enige groot ingrypings soos bosbeheer en die hou van water op jou grond nodig is en of dit winsgewend is, en of die verandering van jou weidingsbenadering (bv. die kombinasie van kuddes) voldoende is. 4. Fokus eers op jou beste kampe en dra dan oor wat werk Sodra jy ’n benadering gekies het, moenie jou hele plaas met beperkte veegetalle probeer bestuur nie. Begin altyd jou bestuursbenadering met jou beste kampe (dit wil sê dié wat die beste diereprestasie teen die laagste koste sal lewer), en hanteer dan die ander kampe op 'n later stadium, wanneer jy genoeg vee het. Daar is baie wat gedoen kan word wat nie geld kos nie: doen wat jy nou kan, met wat jy het. 5. Diereprestasie eerste Onthou altyd: Wanneer die diere in 'n kamp aanwesig is, moet die fokus op diereprestasie wees; wanneer die diere uit 'n kamp is, moet die fokus op die rus/herstel van die kamp wees. As jou wildgetalle hoog is en oor die hele plaas versprei is, sal jou veldbestuurspogings nie slaag nie. As wild nie jou hoofinkomstebron is nie, sal jy hul getalle moet verminder. 6. Moenie meer bos sny as wat nodig is nie As jy vasgestel het dat bosbeheer nodig is, is dit noodsaaklik dat jy dit elke jaar net op soveel bosse toedien as wat jy vee het om die ekstra gras- en struikgroei doeltreffend te benut. Jou keuse van metode sal bepaal word deur die erns van ryp (wat nagroei beheer) en die aggressiwiteit van die boshergroei in jou area. 7. Biodiversiteit verhoog jou produksie Evalueer jou plaas om vas te stel hoeveel bosse en gras nou beskikbaar is en hoeveel beskikbaar sal wees na bosuitdunning vir die diere. Dit sal bepaal of jy 'n kombinasie van diere (blaaiers en vreters) moet oorweeg wat soveel moontlik vlakke van die beskikbare voer benut. Beplan vir die voldoende aantal vee om hierdie ekstra groei gestimuleer te hou. Hierdie stapeling verhoog jou veesyfer en produksie per hektaar en verseker dat die bos doeltreffend benut word, wat beteken jy maak geld daaruit. Dit is noodsaaklik om daarop te let dat namate biodiversiteit toeneem, jou produksie en kwaliteit van voer ook sal toeneem. As sodanig wil jy nie 'n monostand van gras hê nie. 'n Monostand van gras sal jou weerstand teen droogte verminder. 8. Kies die regte diere vir jou streek Jou keuse van weidingsbenadering en die beskikbare bos en gras (of wat jy verwag om beskikbaar te wees ná bosbeheer) sal jou in staat stel om die tipe diere te kies wat die beste geskik is vir die plaas se toestande. Alle gekose dieretipes moet lae insette wees, vroeg ryp wees en aangepas wees vir jou beskikbare voer. Gebruik lae onderhoud bulle wat kalwers gee wat teen 50% van die koeie se gewig gespeen word. Kies diere op grond van ekonomiese kriteria. Onthou, kleiner koeie kan 'n toename in die veepersentasie per hektaar verskaf. 9. Hou by wat werk Koop diere wat op 'n soortgelyke manier as joune bestuur is, van so na as moontlik aan jou area aangesien hulle die vinnigste by jou toestande sal aanpas. Die beste aangepaste diere is dié wat op jou plaas gebore is. Wanneer jy genoeg koeie het (200 of meer), kan jy dit oorweeg om jou kudde te sluit. 10. Kyk gereeld by jou diere Kontroleer elke dag dat die diere vol is en dat hul mis 'n gesonde voorkoms het. Dit verseker goeie diereprestasie en goeie vrugbaarheid. As jou weidingsbenadering jou veesyfer verbeter en jy behaal goeie diereprestasie teen 'n lae koste, dan sal jou produksie en wins per hektaar mettertyd toeneem. 11. Moenie dinge te vinnig verander nie Wees versigtig om nie die veesyfer te ver op die huidige toestand van die veld te verhoog nie. Soos die veekoers toeneem, neem produksie ook toe, maar teen 'n stadiger tempo. As jy die veesyfer te ver verhoog, daal jou produksie per hektaar en jou koste styg, want jy het meer diere. In hierdie scenario sal jy geld verloor deur 'n hoër voorraadkoers te hê. Jy moet streef na die optimum voorraadsyfer wat geskik is vir jou huidige hulpbronbasis, waar produksie per hektaar gemaksimeer word. Goeie produksie moet altyd van die veld wees (en wanneer nodig met lek ondersteun); dit kan nie deur aanvulling verkry word nie. Moenie hoë veeaanvalle najaag as jy nie goeie produksie uit die veld kry nie. 12. Beplan vir potensiële rampe Beplan vir droogtebestandheid – om weer te begin na elke droogte is nie volhoubaar nie. Die bou van jou grond deur middel van ’n regeneratiewe weidingsplan is die belangrikste manier om weerstand teen droogte te bou. Hou altyd 'n droogte-reserwe van een of twee jaar se waarde, afhangend van jou toestande. Kies ’n produksiestelsel wat by jou toestande pas. In 'n osproduksiestelsel is die koeikudde 40% van die totaal; en in 'n koei-kalf-operasie is die koeikudde 66% van die kudde, wat moeiliker is om te verkoop in 'n droogte. 13. Haal voorraad vroeg af Belangriker nog, wanneer jy 'n voertekort bepaal, moet jy vroegtydig afvoer (of nie spekulasiediere inkoop nie) sodat jou kernkudde na die volgende reënvalperiode deurgevoer kan word. 14. Beplan, Doen, Kontroleer, Reageer Wees op die land en let op wat gebeur met betrekking tot beplande of onbeplande gebeure. Evalueer die resultate. As positiewe resultate waargeneem word, toets hierdie aksie op 'n groter deel van die plaas en besluit wat om te doen. Wees so gereeld as moontlik saam met jou diere op die land, sodat jy weet wat aangaan en, waar nodig, daarvolgens aanpas. 15. Teken op en deel wat jy by ander leer en leer Hou aan om van jou plaas te leer sowel as van wat ander doen. Bly op hoogte van hierdie vinnig bewegende, boer-gedrewe herlewingsproses. Hoe om jou produksie en doeltreffendheid te bepaal Wat is die '20% wat die 80% verskil maak' om winsgewendheid van veeproduksie te optimaliseer? As boere, wat is die sleutelhefbome wat ons kan gebruik om die grootste impak op wins te maak? Dit is belangrik om te weet hoe om jou sukses in veeproduksie te bepaal. Wins word gegenereer deur inkomste te optimaliseer terwyl uitgawes onder beheer gehou word. Die hefbome van inkomste in veeproduksie is drieledig: Hefboom 1 Veesyfer/ha = Die totale lewende gewig van die kudde (gemiddeld deur die jaar) gedeel deur die totale hektaar van die land. Produksie/ha = massa van die veekudde aan die einde van die jaar – massa van die veekudde aan die begin van die jaar – kilogram lewende gewig gekoop vir die jaar + kilogram lewende gewig verkoop vir die jaar Hefboom 2 Produksie %= kilogram lewende gewig/ha geproduseer as 'n persentasie van veehoeveelheid/ha. Produksiedoeltreffendheid word meestal beïnvloed deur vrugbaarheid van die kudde (% kalwers en lammers gespeen as % van koeie en ooie gepaar); die kuddesamestelling; en die kilogramgroei van die diere per jaar. Maatstafsyfers verskil met verskillende produksiestelsels (dws speenkalfproduksie, ±32%; koei-osproduksie, ±37%; en uitgroei van speenkalwers na osse, ±45%), en die produksie-effi _cc781905-5cde- 3194-bb3b-136bad5cf58d_ die vermoë van skape is hoër as beeste. Inkomste/ha = Veehoeveelheid/ha (1) X produksiedoeltreffendheid (2) X Prys/kg (3) Die kuns om vee-inkomste te optimaliseer is om 'n balans te vind tussen die maksimalisering van 'n volhoubare veepersentasie per hektaar, terwyl verseker word dat produksiedoeltreffendheid op optimale vlakke gehou word (aanpas voortdurend volgens die beskikbare hulpbronne op die plaas). Kilogram lewende gewig geproduseer per hektaar: Om die te bereken jaarlikse opbrengs op die plaas, slegs drie syfer word een keer per jaar vereis. i. Wat is die massa van die veekudde aan die einde van die produksiejaar? (normaalweg aan die einde van die finansiële jaar) ii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat in die jaar vanaf die plaas verkoop is? iii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat gekoop of op die plaas aangekom het? Hefboom 3 Prys/kg Aangesien produsente prysnemers in die mark is, het hulle min invloed op die markprys. Die besluit oor wanneer om in die jaar te bemark en watter tipe produkte bemark word, kan egter 'n invloed hê op die maksimering van die prys wat per kilogram lewende gewig gerealiseer word. Om uitgawes onder beheer te hou, dui die meeste van die gevallestudies daarop dat die vroulike kudde vroeë rypwording met vroeë vetneerlegging, en aangepas by die bestuurstelsel, weiveldtoestand en voerkwaliteit op die plaas. ’n Aangepaste kudde vereis minimum bykomende insette en minder bykomende lek vir die handhawing van liggaamskondisie. Seleksie vir die genetiese vermoë om vroeg vet op te tel en die vermoë om vinnig liggaamskondisie na speen te herstel, moet geprioritiseer word. Die Liggaamstoestandtelling is medium oorerflik (±30%) en genetiese vordering kan behaal word. 'n Voorbeeld van hoe om produksie per hektaar en produksiedoeltreffendheid te bereken

Get the latest press releases from the Namibia Agricultural Union here. NAU-kalender Lede hieronder kan die nuutste gebeurteniskalender van die NLU aflaai. Vir verdere inligting, kontak asseblief jou naaste Boerevereniging of die NLU-kantoor by Tel: 061 237 838 of e-pos ons hier . NAU Press Release - 9 February 2024 LAAI NAU 2023 KALENDER AF

Agra - Veilings Besoek Agra's Auction-webblad hier vir hul jongste veilingsnuus.

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Oostelike Sandveld. ONDERNEMING Speenkalfproduksie. EIENDOMSGROOTTE 4190 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Diep sanderige kameeldoringsavanne met smaaklike bos; swaar ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld 380 mm; laagste 206 mm; hoogste 673 mm. HOOGTE 1280 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; deeltydse bestuur (voltydse werk in Windhoek; aparte huurgrond in die Rehoboth-omgewing om speenkalwers vet te maak). MOTIVERING VIR VERANDER MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Nadat die plaas in Oktober 2013 gekoop is, moes ’n praktiese, produktiewe en winsgewende weiveldbestuursbenadering wat vanuit Windhoek bestuur kan word, geïmplementeer word. Om lenings terug te betaal en om te oorleef, moes die bestokking volhoubaar verhoog word. HOOFINNOVASIE Die Mara Weidingbenadering. Tabel 3: Opsomming van die weidingsplan wat beweidingsfrekwensie oor drie jaar toon (groen bokse). Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 849 en 351 wat ’n totaal van 1 200 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 1 268 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: : Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 14 en 9 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0,5) wat daarop dui dat sommige spesies die grasse en bosse wat op die plaas groei, begin oorheers. Sleutel resultate Geen bykomende infrastruktuur word verlang nie. Maklike en effektiewe deeltydse bestuur met goeie personeel en baie goeie resultate. Goeie voervloeibestuur, met vroeë waarskuwing indien bestokking nie korrek is nie. Goeie diereprestasie (80% kalfpersentasie) en goeie diereproduksie (12.4 kg/ha) sedert 2019. Seleksie vir vrugbaarheid het gelei tot ’n afname in volwasse koeigewig oor die eerste paar jaar en opmerklike beter kondisie, veral die nuwe teelverse wat by die bul gebring is. Voordelige verbetering van die hulpbronbasis oor ’n kort tydperk, met die terugkeer van Brachiaria- en vingergras. Die gebied wat in 2019 selektief met bosdoders ontbos is (behandel een probleemspesie en los die volgende een), het tans vier keer meer biomassa as die gemiddelde van alle ander kampe. Die totale koste (chemikalieë en arbeid) was minder as N$300/ha in 2019-21. Plaas Donkerbos Roelie Venter pas die Mara-benadering toe, wat tydens ’n boeredag op sy plaas gedemonstreer word. Sleutel wenke Die beeskudde moet aanpas by die weiveldbestuursbenadering en potensiaal van die plaas – nie andersom nie. Rus kan slegs in die reënseisoen gebeur. Wortelontwikkeling is negatief gekorroleer met vegetatiewe groei. Maksimum wortelgroei gebeur in die vroeë winter. Indien jy elders voltyds werksaam is, is genoegsame bestuurstyd op die plaas die grootste beperkende faktor. Daarom is arbeidsbestuur, motivering en voldoende beheermaatreëls van kritieke belang, en goeie verhoudings met jou bure is uiters belangrik. Verandering in weiveldtoestand neem tyd, ook om ’n meer aangepaste kudde te selekteer. ’n Kopskuif is nodig om gefokus te bly op die toepassing van die sleutelbeginsels om die weiveld te verbeter en die koeikudde winsgewender te maak. Selekteer vir mediumraam, vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat vinnig gewig optel en kondisie in moeilike winters behou. Gee slegs nie-dragtige eerstekalfkoeie ’n tweede kans; alle ander nie-dragtige diere word na huurgrond geskuif word vir vetmaak en slag. Koeikondisie by kalwing is ’n belangrike faktor aangesien dit drie maande later herbesetting bepaal. Dragtige koeie moet van genoeg tyd voorsien word om hul kondisie te herstel nadat hulle die vorige kalf gespeen het. Fokus op diereprestasie en ondersteun die diere met aanvulling wanneer nodig. Minder kampe beskikbaar vir elke trop plaas meer weidingdruk op die koeikudde. Verwag dat koeie se kondisie en besettingsyfers aanvanklik sal verswak. Groter raamkoeie is dikwels die eerstes wat uitgehaal word. . Hou by die vasgestelde weidingplan, tel diere elke twee weke wanneer jy op die plaas is en besluit dan of jy prioriteitkuddes weer aan beter kampe moet toewys. Hierdie eenvoudige plan beteken dat geen diere van kamp verander as jy nie daar is nie. . In die Mara Weidingbenadering sal die groep kampe wat vanjaar van JulieSeptember benut word, volgende jaar van Februarie-Junie weer benut word. Dié kampe moet teen einde Januarie volgende jaar ten volle herstel nadat dit tot September bewei is. Daarom moet daar gewaak word teen oorbenutting van die groep kampe van Julie-September en aanpassings moet gemaak word indien nodig. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Die bestokking is regdeur die droogte in 2019 op 36 kg/ha gehandhaaf. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddeld van 80% kalfpersentasie van 2020 tot op datum. Die gemiddelde lewende gewig wat sedert 2019 op die plaas geproduseer is, was 12,4 kg/ha. Albei hierdie faktore dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/ E Seleksie is vir vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat geskik is vir die plaas se toestande. Alle geselekteerde teelbulle moet mediumraam, vroegryp diere wees wat vinnig gewig optel en kondisie behou in die droë seisoen. Dekseisoene is aangepas volgens beskikbare hoë kwaliteitweiding van Maart tot Mei en van Oktober tot Desember. Kalfseisoene is van Desember tot Februarie en weer Junie tot September.

TUIS BEVINDINGE MAATSTEKE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Maatstawwe Hoe om jou produksie en doeltreffendheid te bepaal Wat is die '20% wat die 80% verskil maak' om winsgewendheid van veeproduksie te optimaliseer? As boere, wat is die sleutelhefbome wat ons kan gebruik om die grootste impak op wins te maak? Dit is belangrik om te weet hoe om jou sukses in veeproduksie te bepaal. Wins word gegenereer deur inkomste te optimaliseer terwyl uitgawes onder beheer gehou word. Die hefbome van inkomste in veeproduksie is drieledig: Hefboom 1 Veesyfer/ha = Die totale lewende gewig van die kudde (gemiddeld deur die jaar) gedeel deur die totale hektaar van die land. Produksie/ha = massa van die veekudde aan die einde van die jaar – massa van die veekudde aan die begin van die jaar – kilogram lewende gewig gekoop vir die jaar + kilogram lewende gewig verkoop vir die jaar Hefboom 2 Produksie %= kilogram lewende gewig/ha geproduseer as 'n persentasie van veehoeveelheid/ha. Produksiedoeltreffendheid word meestal beïnvloed deur vrugbaarheid van die kudde (% kalwers en lammers gespeen as % van koeie en ooie gepaar); die kuddesamestelling; en die kilogramgroei van die diere per jaar. Maatstafsyfers verskil met verskillende produksiestelsels (dws speenkalfproduksie, ±32%; koei-osproduksie, ±37%; en uitgroei van speenkalwers na osse, ±45%), en die produksie-effi _cc781905-5cde- 3194-bb3b-136bad5cf58d_ die vermoë van skape is hoër as beeste. Inkomste/ha = Veehoeveelheid/ha (1) X produksiedoeltreffendheid (2) X Prys/kg (3) Die kuns om vee-inkomste te optimaliseer is om 'n balans te vind tussen die maksimalisering van 'n volhoubare veepersentasie per hektaar terwyl verseker word dat produksiedoeltreffendheid op optimale vlakke gehou word (aanpas voortdurend volgens die beskikbare hulpbronne op die plaas). Kilogram lewende gewig geproduseer per hektaar: Om die te bereken jaarlikse opbrengs op die plaas, slegs drie syfer word een keer per jaar vereis. i. Wat is die massa van die veekudde aan die einde van die produksiejaar? (normaalweg aan die einde van die finansiële jaar) ii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat in die jaar vanaf die plaas verkoop is? iii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat gekoop of op die plaas aangekom het? Hefboom 3 Prys/kg Aangesien produsente prysnemers in die mark is, het hulle min invloed op die markprys. Die besluit oor wanneer om in die jaar te bemark en watter tipe produkte bemark word, kan egter 'n invloed hê op die maksimering van die prys wat per kilogram lewende gewig gerealiseer word. Om uitgawes onder beheer te hou, dui die meeste van die gevallestudies daarop dat die vroulike kudde vroeë rypwording met vroeë vetneerlegging, en aangepas by die bestuurstelsel, weiveldtoestand en voerkwaliteit op die plaas. ’n Aangepaste kudde vereis minimum bykomende insette en minder bykomende lek vir die handhawing van liggaamskondisie. Seleksie vir die genetiese vermoë om vroeg vet op te tel en die vermoë om vinnig liggaamskondisie na speen te herstel, moet geprioritiseer word. Die Liggaamstoestandtelling is medium oorerflik (±30%) en genetiese vordering kan behaal word. 'n Voorbeeld van hoe om produksie per hektaar en produksiedoeltreffendheid te bereken