TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Suidelike Kalahari Sandveld. ONDERNEMING Beeste en skape. EIENDOMSGROOTTE 8900 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA : Kalahari Sandveld met panne en duine; verskeie indringerbosspesies GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID 250 mm. HOOGTE 1200 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Danie het in 2003 begin boer. Tot en met 2012 is ’n permanente, ligte selektiewe weidingtelsel gebruik met sowat 50-75 ooie in elke kamp. In 2012 het hy besef dit is ’n groot fout. Verskeidenheid was beperk, hoofsaaklik eenjarige grasse en ’n paar onsmaaklike meerjarige sub-klimaksgrasse. Die diere was in ’n swak kondisie en dit was ’n HOOFVERNUWING Dieregetalle is verhoog; troppe is minder gemaak; hoëdigtheidbeweiding met vinnige wisseling; langer rusperiodes vir kampe; en die gebruik van verskillende bestuursinstrumente vir verskillende omstandighede (toestande). In die somer poog Danie om vee minstens een keer na die weigebied terug te neem om van hergroei gebruik te maak. Muisplae het 5 000 ha van die plaas getref, meestal op grond waar hoëdigtheidbeweiding nie beoefen is nie. Geen ontkieming het plaasgevind nie. Die rede hiervoor is nog nie duidelik nie, aangesien dit by alle bestuurstyle voorkom. Mobiele elektriese heinings word gebruik om vinnige wisseling teen relatief hoë digtheid toe te laat. Om koste te spaar word mobiele waterkrippe saam met die mobiele elektriese kampheinings gebruik Sleutel resultate Herlewing vind plaas in die hoëdigtheidkampe waar die digter grond is. Waardevolle meerjarige grasse keer terug op harder gronde. Koeidragtigheid is gemiddeld 91% en skaapspeenpersentasie is 90%. Die hoëdrukbeweiding van groot troppe op ’n klein deel van die veld laat outomaties langer rusperiodes toe vir die ander areas van die plaas sowel as die areas wat reeds bewei is. Die weidingmetode het die grasse van beter gehalte en die klimaksgrasse gestimuleer wat relatief vinnig met rus herstel. Plaas Witpan Danie Visser gebruik verskeie praktyke vir verskillende toestande. Hy gebruik hoë digtheid, vinnige skuiwe in die nat seisoen, maar hou kleiner troppe tydens kalf- en lamtye. Hy fokus meer op rus, diereprestasie en die vestiging van gunstelingplante as op vaste tydsberekening. As jy wei, gaan dit oor die diere; as jy rus, gaan dit oor die plante. Tans is die skaap-beesverhouding 60:40. Soos die kwantiteit en kwaliteit van die veld verbeter (meer klimaksgrasse), wil hy graag die skaap-beesverhouding na 40:60 verander. Sleutel wenke Kry goeie raad voordat jy verandering aanbring. Die advies van Ian Mitchell Innes en Louis du Pisani was beduidend om ’n volhoubare plan in plek te kry vir veldverbetering en goeie diereprestasie. Elektrifiseer grensheining om te beheer wat binne gebeur. Boer met goed aangepaste, vroegryp diere. Kyk na die driehoek (hongerholte) aan die linkerkant bo tussen die kruis en ruggraat om seker te maak die diere is vol gevreet voordat hulle begin herkou; maak seker die mis is sag met ’n ingeduikte kuiltjie. Dit verseker goeie diereprestasie wat altyd jou nommer-een-prioriteit is. Dit was nie nodig om die hele plaas te gebruik om met hierdie beweidingbenadering te begin nie. Ons het in die beste kampe begin. Kombineer troppe om plante herstelkans te gee. Probeer egter om gras in ’n groeifase te hou deur terug te keer om die kampe lig in die groeiseisoen te herbewei. Dit sorg vir kwaliteitruvoer en goeie diereprestasie Verminder wildgetalle Doen selektiewe bosbeheer waar nodig. Gebruik mobiele elektriese heinings en mobiele waterkrippe vir jou kampe. Eerder as om permanente kampe op te rig, installeer meer pypleidings. Waar meerjariges terugkeer, kamp hierdie gebiede af om herstel moontlik te maak. Versamel afgekapte bosse en pak dit rondom en in dongas om die vloei van water te vertraag vir hoër grondvog. Mik vir ’n 8/5 pakkie wat beteken die dier moet lyk asof jy agt kilogram suiker in ’n 5-kilogram sak gepak het Verkoop goed aangepaste diere as veldbulle en veldramme van die plaas af. Benaderings KEUSE VAN DIER/E Droughtmaster-beeste word gebruik. Die koeie kalf van 1 Januarie tot 31 Maart. Die kalwers word gemiddeld op sewe maande gespeen; swakker kalwers word verkoop. Die bulle word tussen 2 en 2.5 jaar oud verkoop. Teelkoeie word verkoop namate hulle beskikbaar word.

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Gevallestudies Plaas Buffelhoek Plaas Pommernhagen Plaas Dabis (Oos) Plaas Adrianopel Plaas Agagia Plaas Venus Plaas Hamburg Plaas Adrianopel Plaas Hessen Plaas Molly Plaas Donkerbos Plaas Krumhuk Plaas Witpan Plaas Tsuwandes Plaas Dabis (Suid) Plaas Tokat Die gevallestudies sluit uiteenlopende weiveldbestuursbenaderings in. Boere gebruik beeste en/of kleinvee as hoofonderneming en baie het ook wild. Sommige boere baal hooi van aangeplante weiding of uit die veld, ander plant dekgewasse wat deur vee bewei word en wissel af met kontantgewasse. Sommige kombineer hul benadering met verskeie bosbeheer- of landskaprehidrasiemetodes. Baie gebruik indringerbos as 'n hulpbron om te help betaal vir die oorgang na een van die vier sleutelinnovasies wat verantwoordelik is vir hul sukses. Tabel 2 is 'n opsomming van al 16 gevallestudies, waaruit jy 'n studie kan kies wat by jou omstandighede pas. Die gevallestudies sluit 'n wye reeks suksesse in. Hoogtepunte van hierdie suksesse sluit die volgende in: Die keuse van weidingsbenadering wat by die behoeftes pas en wat verbeterde en veerkragtige veesyfers moontlik maak, selfs gedurende die droogtetydperk in 2019. Ontrafel die uitdaging van sanderige gronde en hoe om dit die beste te bestuur deur diere teen hoë digtheid in die nat seisoen en lae digtheid in die droë seisoen toe te dien. Innoverende, reënval-onafhanklike oplossings vir herstelperiodes (veral vir die suidelike streke). Innoverende maniere om bosindringing te hanteer, waar sommige boere besluit het om geld te maak uit heruitspruiting van bosse eerder as om daarvan ontslae te raak. Die keuse van dierekombinasies wat gelei het tot 'n twee- tot drievoudige toename in vee, met 'n beperkte voorraadontruiming wat tydens die 2019-droogte vereis is. Lampersentasies van meer as 150% en kalfpersentasies bo 80%. Speenkalwers wat 50% van die gewig is van die koeie wat hulle geproduseer het. Die doeltreffende bestuur van roofdierprobleme deur verskillende metodes te kombineer, soos elektriese heinings, kraal in die nag, waghonde en vee. Seleksie van vroeg-ryp diere, uit die omgewing, wat vinnig gewig optel. Verhoogde biodiversiteit, verhoogde voerproduksie en verhoogde vergroening tot in die droë seisoen. Verlaagde lekkoste sowel as ander insetkoste. vir deeltydse boere. Hierdie boere is voorbeelde van ware leiers in hierdie veld, en met die moed van hul oortuigings het hulle nuwe oplossings nagestreef vir van die mees uitdagende probleme wat Namibië in die gesig staar. Die suksesvolle toepassing van bestuursbenaderings geskik

Find the latest information on all water related matters. NAU-kalender Lede hieronder kan die nuutste gebeurteniskalender van die NLU aflaai. Vir verdere inligting, kontak asseblief jou naaste Boerevereniging of die NLU-kantoor by Tel: 061 237 838 of e-pos ons hier . 31 January 2025 Recommendation by Gernot Eggert, Chairman of the NAU Water Committee. 00:00 / 01:54 Below are all relevant documents applicable to the borehole registration process. Borehole Data Collection Sheet Borehole Completion Data Request - Geohydrology WA03 - Groundwater Abstraction License Form WA04 - Application for Borehole License Ministry contact persons for applications and registrations WA08 - Application for registration of existing dams 14.02.2025: Water Act: Feedback from Ministry 07.02.2025: Water Act provisions valid from 01 March 13.12.2024: Water Act: Boreholes and Dams 13.12.2024: Water Act: Boreholes and Dams 13.09.2024: Borehole registrations – further clarification 06.09.2024: Borehole registrations 23.08.2024: Borehole registrations – questions and answers 16.08.2024: Registering my boreholes – what do I need to do? LAAI NAU 2023 KALENDER AF

Agra - Veilings Besoek Agra's Auction-webblad hier vir hul jongste veilingsnuus.

TUIS BEVINDINGE MAATSTEKE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Maatstawwe Hoe om jou produksie en doeltreffendheid te bepaal Wat is die '20% wat die 80% verskil maak' om winsgewendheid van veeproduksie te optimaliseer? As boere, wat is die sleutelhefbome wat ons kan gebruik om die grootste impak op wins te maak? Dit is belangrik om te weet hoe om jou sukses in veeproduksie te bepaal. Wins word gegenereer deur inkomste te optimaliseer terwyl uitgawes onder beheer gehou word. Die hefbome van inkomste in veeproduksie is drieledig: Hefboom 1 Veesyfer/ha = Die totale lewende gewig van die kudde (gemiddeld deur die jaar) gedeel deur die totale hektaar van die land. Produksie/ha = massa van die veekudde aan die einde van die jaar – massa van die veekudde aan die begin van die jaar – kilogram lewende gewig gekoop vir die jaar + kilogram lewende gewig verkoop vir die jaar Hefboom 2 Produksie %= kilogram lewende gewig/ha geproduseer as 'n persentasie van veehoeveelheid/ha. Produksiedoeltreffendheid word meestal beïnvloed deur vrugbaarheid van die kudde (% kalwers en lammers gespeen as % van koeie en ooie gepaar); die kuddesamestelling; en die kilogramgroei van die diere per jaar. Maatstafsyfers verskil met verskillende produksiestelsels (dws speenkalfproduksie, ±32%; koei-osproduksie, ±37%; en uitgroei van speenkalwers na osse, ±45%), en die produksie-effi _cc781905-5cde- 3194-bb3b-136bad5cf58d_ die vermoë van skape is hoër as beeste. Inkomste/ha = Veehoeveelheid/ha (1) X produksiedoeltreffendheid (2) X Prys/kg (3) Die kuns om vee-inkomste te optimaliseer is om 'n balans te vind tussen die maksimalisering van 'n volhoubare veepersentasie per hektaar terwyl verseker word dat produksiedoeltreffendheid op optimale vlakke gehou word (aanpas voortdurend volgens die beskikbare hulpbronne op die plaas). Kilogram lewende gewig geproduseer per hektaar: Om die te bereken jaarlikse opbrengs op die plaas, slegs drie syfer word een keer per jaar vereis. i. Wat is die massa van die veekudde aan die einde van die produksiejaar? (normaalweg aan die einde van die finansiële jaar) ii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat in die jaar vanaf die plaas verkoop is? iii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat gekoop of op die plaas aangekom het? Hefboom 3 Prys/kg Aangesien produsente prysnemers in die mark is, het hulle min invloed op die markprys. Die besluit oor wanneer om in die jaar te bemark en watter tipe produkte bemark word, kan egter 'n invloed hê op die maksimering van die prys wat per kilogram lewende gewig gerealiseer word. Om uitgawes onder beheer te hou, dui die meeste van die gevallestudies daarop dat die vroulike kudde vroeë rypwording met vroeë vetneerlegging, en aangepas by die bestuurstelsel, weiveldtoestand en voerkwaliteit op die plaas. ’n Aangepaste kudde vereis minimum bykomende insette en minder bykomende lek vir die handhawing van liggaamskondisie. Seleksie vir die genetiese vermoë om vroeg vet op te tel en die vermoë om vinnig liggaamskondisie na speen te herstel, moet geprioritiseer word. Die Liggaamstoestandtelling is medium oorerflik (±30%) en genetiese vordering kan behaal word. 'n Voorbeeld van hoe om produksie per hektaar en produksiedoeltreffendheid te bereken

Blaauwberg - Veilings Besoek Blaauwberg Afslaer se Facebook-blad hier vir hul jongste veilingsnuus. Contact Details Otjiwarongo Tel: 067 303 655 [email protected] Piet Schrader: +264 81 128 3526 Afslaer: Andre van Aswegen Cell: +264 81 148 0123 Calendar 2026 Auction Calendar Outjo – Namatubis Niel Behnke - Cell: +264 81 820 8645 Corli Lambert - Cell: +264 81 233 7862 Grootfontein Tel: 067 242 376 Heiko Becker - Cell: +264 81 128 3655 Peet Van Zyl - Cell: +264 81 321 6223 [email protected] Otavi Andre Van Aswegen – Cell: +264 81 148 0123 Benize Coetzee - Cell: +264 81 657 8458 Auction Averages Grootfontein Auction - 12 March 2025 Otavi Auction - 14 March 2025 Otjiwarongo Auction - 20 March 2025

Get the latest press releases from the Namibia Agricultural Union here. NAU-kalender Lede hieronder kan die nuutste gebeurteniskalender van die NLU aflaai. Vir verdere inligting, kontak asseblief jou naaste Boerevereniging of die NLU-kantoor by Tel: 061 237 838 of e-pos ons hier . NAU Press Release - 9 February 2024 LAAI NAU 2023 KALENDER AF

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Sandveld/Kalk. ONDERNEMING Aangepaste beeste, skape en bokke. EIENDOMSGROOTTE 1400 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Nie-aggressiewe bosverdigting (geen bosbeheer nodig nie); soms erge ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld is 240 mm; laagste was 60 mm; hoogste was 900 mm. HOOGTE 1380 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Eienaar is die Ministerie van Landbou, Water en Grondhervorming, dus hervestigingsplaas; deeltydse bestuur met drie werkers en ’n familielid in beheer. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Hierdie benadering is ideaal vir ’n deeltydse boer aangesien dit lae infrastruktuur- en onderhoudskoste het. Dit bevat ook baie voer vir die vee en lewer goeie diereprestasie. Omdat ek ’n deeltydse boer is, het ek ’n benadering nodig gehad wat maklik sou wees om oor HOOFINNOVASIE Split ranch-benadering sedert 2011. 2010 (links) en 2021 (regs) op dieselfde plek op die plaas wat indrukwekkende toenames in plantproduksie en grondbedekking toon. Voervoer vir diere: Ná 11 jaar se toepassing van die Split ranch-benadering, is die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar onderskeidelik 675 en 311 wat ’n totaal van 986 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige digtheid is 628 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan onderskeidelik uit 11 en 6 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0,5) wat daarop dui dat ’n paar spesies die gras en bosse op die plaas begin oorheers. Sleutel resultate Die split ranch-benadering is eenvoudig, prakties en doeltreffend vir deeltydse boere. Die skaakbordbeweiding verbeter brandbestuur. ’n Tien jaar gemiddelde kalfpersentasie van 66%. Die bodem het verbeter, met vingergras wat na baie kampe terugkeer. Voor die droogte in 2019 was die plaas 6 ha/GVE met bees bestok. Tydens die lang droogte van 2013-2019 is 100 vee reeds in Mei 2016 onttrek. Daarna moes nog meer in 2019 en 2020 na ’n ander plaas verskuif word. Die weiveld het sedert 2019 herstel. Plaas Agagia Richard Kamukuenjandje se mantra is 'wees hard op feite, maar sag op mense'. Boerdery is 'n familie-onderneming. Deur te boer, bestuur jy 'n lewende stelsel, so om suksesvol te wees, moet jy aanpasbaar wees en leer wat om te doen en wanneer. Sleutel wenke Vertrou die benadering, samel data in, neem die veld waar en neem vroegtydig besluite. Hou jou fokus op die sleutelaspekte van die plaas. As jy moet, skuif jou diere vroeg weg tydens ’n droogte. Moenie bekommerd wees oor wat ander van jou benadering dink nie – as dit werk, doen wat die beste vir jou is. Hou deursigtige rekords van die ander eienaars se vee; hou hulle op hoogte van vordering en enige bekommernisse of sake wat aandag verg. Stel dag-tot-dag bestuurder aan. Gebruik ’n duidelike, deelnemende besluitproses wat alle eienaars insluit. ’n Weidingmodel is slegs ’n stuk gereedskap. As jy moet vee minder maak, doen dit betyds. Benaderings KEUSE VAN DIER/E Richard het al baie rasse probeer en is nou op soek na diere wat vroeg ryp is en van ’n kleiner raamgrootte en droogtes beter hanteer. Hy beweeg nou na Nguni-Boran, gekruis met Brahman, en mik na 70% Afrika-genetika en 30% Zebu (Brahman).

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Oostelike Sandveld. ONDERNEMING Beesproduksie met bietjie wild. EIENDOMSGROOTTE 9764 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Matig aggressiewe bosverdigting; sanderige gronde; ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Oor die afgelope 55 jaar was die gemiddeld 365 mm; laagste was 147 mm; hoogste was 850 mm. HOOGTE: 1200 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Toe die Metzgers die plaas in 1995 oorgeneem het, het hulle met kleinvee by die opstal en beeste in groter kampe geboer. Met verloop van tyd het hulle egter opgemerk dat die dieregetalle afneem en grasproduksie elke jaar verminder. Iets moes gedoen word anders gaan hulle besigheid tot niet. HOOFINNOVASIE : Split ranch-benadering Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 805 en 446 wat ’n totaal van 1 251 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel . Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 2 234 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 15 en 11 meerjarige spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0,5) wat daarop dui dat ’n paar spesies die gras- en boskomponent wat op die plaas groei, begin oorheers. Sleutel resultate Die split ranch-benadering bied ’n goeie raamwerk. Deur by die reëls en breë beginsels te hou, is dit maklik om te bestuur en stresvry. Geen verliese weens roofdiere as gevolg van ’n konstante menslike teenwoordigheid en daaglikse beweging deur die kampe waar vee wei nie; kalwers word vroeg reeds hanteer om die reuk van mense oor te dra; donkies vergesel koeie in kalftyd. Produksie per hektaar was van 2011 tot 2022 tussen 7.5 en 8.3 kg/ha. Besettingskoers was 78% oor die tydperk van twaalf jaar met beperkte lekvoorsiening. Geen lek met ureum word gegee nie. Tydens die droogte in 2019 moes 40% van die kudde uitgeskot word en herstel tans goed ná die droogte. Die hulpbronbasis verbeter met die terugkeer van meerjarige plante en veerkragtigheid het toegeneem. Beperkte verliese weens giftige plante; minimale bosluisbeheer word vereis as gevolg van lang rusperiodes. Geen groot infrastruktuurkoste word vereis nie en ander koste bly dieselfde. Sommige besparings is moontlik as gevolg van laer lek- en bosluisbeheerkoste. Plaas Molly Mario en Karin Metzger bedryf die afgelope 11 jaar ’n suksesvolle beesboerdery met behulp van die split ranch-benadering. Sleutel wenke Die split ranch-benadering is ’n goeie benadering. Dit maak voorsiening vir die vereenvoudiging van bestuur. Hoewel dit ook geskik is vir deeltydse boere, glo ons dat die benadering vereis dat jy teenwoordig moet wees. Kry kundige advies wanneer jy begin. Dit is duur maar die moeite werd. Begin as ’n naweekboer met ’n bykomende bron van inkomste totdat jy jou kudde gebou het en die boerdery gevestig het, beweeg dan na voltydse bestuur. Alternatiewelik kan jy ’n plaas huur om veegetalle op te bou, en dan ’n plaas koop. Neem goeie, betroubare personeel in diens en ondersteun hulle goed. Die beeswagters moet ervare en toegewyd wees; jy moet hulle egter ook motiveer, toesig hou en ondersteun. Daar moet presiese en ferm roetines wees waarby almal hou, op ’n daaglikse, weeklikse en maandelikse basis. Die split ranch-benadering is maklik, maar dit beteken nie dat jy by die huis kan sit nie – jy moet steeds weet wat aangaan en beheer oor die plaas uitoefen. Dit is baie belangrik om tussen jou beeste te beweeg, om ’n teenwoordigheid in die kampe te hê, om die grense om te ry en bewegings na te gaan, om die beeste ten minste een keer per maand te tel, en om dié wat vermis word, op te spoor. Teenwoordigheid skrik roofdiere af! Die split ranch-benadering bied ’n goeie raamwerk, maar jy moet by die reëls en breë beginsels hou. As jy wysigings aanbring, moet dit op ’n weldeurdagte, gestruktureerde manier gedoen word en nie uit paniek nie. Wildgetalle moet laag gehou word om herstel moontlik te maak. Wanneer jy begin, moenie te streng selekteer nie. Hou koeie om sodoende die getalle op te stoot en die kontantvloei aan te help. Later kan ’n mens strenger selekteer. Benaderings RESILIENCE VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Die bestokking is regdeur die droogte in 2019 op 36 kg/ha gehandhaaf. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddeld van 80% kalfpersentasie van 2020 tot op datum. Die gemiddelde lewende gewig wat sedert 2019 op die plaas geproduseer is, was 12,4 kg/ha. Albei hierdie faktore dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Seleksie is vir vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat geskik is vir die plaas se toestande. Alle geselekteerde teelbulle moet mediumraam, vroegryp diere wees wat vinnig gewig optel en kondisie behou in die droë seisoen. Dekseisoene is aangepas volgens beskikbare hoë kwaliteitweiding van Maart tot Mei en van Oktober tot Desember. Kalfseisoene is van Desember tot Februarie en weer Junie tot September.

Stay up to date with the latest interviews with the NAU in the media. Mediadekking Radio Onderhoude TV/Video-onderhoude Bly op hoogte van wat in die media gebeur. Radio Onderhoude NBC Radio - Hermien Coetzee 24 September 2022 Danie van Vuuren - Bedrogslenters / Scams 00:00 / 10:43 NBC Radio - Hermien Coetzee 24 September 2022 Danie van Vuuren - Bedrogslenters / Scams 00:00 / 15:54 NBC Radio - Hermien Coetzee 24 September 2022 Danie van Vuuren - Bedrogslenters / Scams 00:00 / 10:38 Kanaal 7 - Landbou Aktueel 24 September 2022 Tanja Dahl het NLU-afgevaardigdes uitgenooi om vir die streekskongresse van 5 tot 9 Oktober te registreer. 00:00 / 01:44 Kanaal 7 24 September 2022 In Landbou Joernaal van Kanaal 7 kan jy hierdie week na die volgende uitsien: Johan Theron bespreek wolvoeding as 'n goedkoop plaasvervanger vir kunsmis. Prof. Morgan Hauptfleisch bespreek 'n studie oor die konflik tussen boere en olifante. Nelia Richter van Landbouweekblad vertel ons van die stories in Landbouweekblad waarna ons kan uitsien. Luister na Landbou Joernaal Saterdagoggend om 06:00, met ’n herhaling Woensdag tussen 20:00 en 21:00. Kanaal 7 is beskikbaar op DSTV se klankkanaal 825, via die selfoontoep en aanlyn by www.k7.com.na . Vorige uitsendings is ook onder Potgooi te vinde. Besoek die Landbou op K7 Facebook-bladsy, sowel as Kanaal 7 se webwerf vir interessante artikels en gebeurtenisse. Funkhaus Namibia - Farmer-Infos 04 September 2026 Tanja Dahl het die uitvoerkoste van lewende speenkalwers uit Namibië na Suid-Afrika bespreek. 00:00 / 05:44 Die Farmer-Infos gibt es jeden Freitag um 16:15, Samstags zwischen 13:15 und 14:00 und Montags um 07:15 bei Funkhaus Namibia. Radio Interviews

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Oostelike Sandveld. ONDERNEMING Speenkalfproduksie. EIENDOMSGROOTTE 4190 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Diep sanderige kameeldoringsavanne met smaaklike bos; swaar ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld 380 mm; laagste 206 mm; hoogste 673 mm. HOOGTE 1280 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; deeltydse bestuur (voltydse werk in Windhoek; aparte huurgrond in die Rehoboth-omgewing om speenkalwers vet te maak). MOTIVERING VIR VERANDER MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Nadat die plaas in Oktober 2013 gekoop is, moes ’n praktiese, produktiewe en winsgewende weiveldbestuursbenadering wat vanuit Windhoek bestuur kan word, geïmplementeer word. Om lenings terug te betaal en om te oorleef, moes die bestokking volhoubaar verhoog word. HOOFINNOVASIE Die Mara Weidingbenadering. Tabel 3: Opsomming van die weidingsplan wat beweidingsfrekwensie oor drie jaar toon (groen bokse). Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 849 en 351 wat ’n totaal van 1 200 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 1 268 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: : Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 14 en 9 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0,5) wat daarop dui dat sommige spesies die grasse en bosse wat op die plaas groei, begin oorheers. Sleutel resultate Geen bykomende infrastruktuur word verlang nie. Maklike en effektiewe deeltydse bestuur met goeie personeel en baie goeie resultate. Goeie voervloeibestuur, met vroeë waarskuwing indien bestokking nie korrek is nie. Goeie diereprestasie (80% kalfpersentasie) en goeie diereproduksie (12.4 kg/ha) sedert 2019. Seleksie vir vrugbaarheid het gelei tot ’n afname in volwasse koeigewig oor die eerste paar jaar en opmerklike beter kondisie, veral die nuwe teelverse wat by die bul gebring is. Voordelige verbetering van die hulpbronbasis oor ’n kort tydperk, met die terugkeer van Brachiaria- en vingergras. Die gebied wat in 2019 selektief met bosdoders ontbos is (behandel een probleemspesie en los die volgende een), het tans vier keer meer biomassa as die gemiddelde van alle ander kampe. Die totale koste (chemikalieë en arbeid) was minder as N$300/ha in 2019-21. Plaas Donkerbos Roelie Venter pas die Mara-benadering toe, wat tydens ’n boeredag op sy plaas gedemonstreer word. Sleutel wenke Die beeskudde moet aanpas by die weiveldbestuursbenadering en potensiaal van die plaas – nie andersom nie. Rus kan slegs in die reënseisoen gebeur. Wortelontwikkeling is negatief gekorroleer met vegetatiewe groei. Maksimum wortelgroei gebeur in die vroeë winter. Indien jy elders voltyds werksaam is, is genoegsame bestuurstyd op die plaas die grootste beperkende faktor. Daarom is arbeidsbestuur, motivering en voldoende beheermaatreëls van kritieke belang, en goeie verhoudings met jou bure is uiters belangrik. Verandering in weiveldtoestand neem tyd, ook om ’n meer aangepaste kudde te selekteer. ’n Kopskuif is nodig om gefokus te bly op die toepassing van die sleutelbeginsels om die weiveld te verbeter en die koeikudde winsgewender te maak. Selekteer vir mediumraam, vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat vinnig gewig optel en kondisie in moeilike winters behou. Gee slegs nie-dragtige eerstekalfkoeie ’n tweede kans; alle ander nie-dragtige diere word na huurgrond geskuif word vir vetmaak en slag. Koeikondisie by kalwing is ’n belangrike faktor aangesien dit drie maande later herbesetting bepaal. Dragtige koeie moet van genoeg tyd voorsien word om hul kondisie te herstel nadat hulle die vorige kalf gespeen het. Fokus op diereprestasie en ondersteun die diere met aanvulling wanneer nodig. Minder kampe beskikbaar vir elke trop plaas meer weidingdruk op die koeikudde. Verwag dat koeie se kondisie en besettingsyfers aanvanklik sal verswak. Groter raamkoeie is dikwels die eerstes wat uitgehaal word. . Hou by die vasgestelde weidingplan, tel diere elke twee weke wanneer jy op die plaas is en besluit dan of jy prioriteitkuddes weer aan beter kampe moet toewys. Hierdie eenvoudige plan beteken dat geen diere van kamp verander as jy nie daar is nie. . In die Mara Weidingbenadering sal die groep kampe wat vanjaar van JulieSeptember benut word, volgende jaar van Februarie-Junie weer benut word. Dié kampe moet teen einde Januarie volgende jaar ten volle herstel nadat dit tot September bewei is. Daarom moet daar gewaak word teen oorbenutting van die groep kampe van Julie-September en aanpassings moet gemaak word indien nodig. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Die bestokking is regdeur die droogte in 2019 op 36 kg/ha gehandhaaf. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddeld van 80% kalfpersentasie van 2020 tot op datum. Die gemiddelde lewende gewig wat sedert 2019 op die plaas geproduseer is, was 12,4 kg/ha. Albei hierdie faktore dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/ E Seleksie is vir vroegryp diere met hoë vrugbaarheidsyfers wat geskik is vir die plaas se toestande. Alle geselekteerde teelbulle moet mediumraam, vroegryp diere wees wat vinnig gewig optel en kondisie behou in die droë seisoen. Dekseisoene is aangepas volgens beskikbare hoë kwaliteitweiding van Maart tot Mei en van Oktober tot Desember. Kalfseisoene is van Desember tot Februarie en weer Junie tot September.

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Doringveld. ONDERNEMING Goed aangepaste beeste en skape in bosverdigte areas. EIENDOMSGROOTTE 5011 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Matige tot ernstige bosindringing; met ryp en medium reënval. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Sedert 1980 was gemiddeld 428 mm; laagste was 150 mm; hoogste was 864 mm. HOOGTE 1390 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Owned; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING As die ondeurdringbare bos wat op die plaas gevestig het, nie hanteer sou word nie, sou die plaas bankrotskap in die gesig staar. Aanvanklik is chemiese bespuiting probeer, maar dit was nadelig vir waardevolle gras- en bosspesies en die resultate was onbevredigend. Mettertyd is die bosrol-tegniek ontwikkel. Dit is ’n innoverende manier om biodiversiteit, produksie en winste te herwin. HOOFINNOVASIE Bosrol, om die bos tot ’n hoë kwaliteit, bruikbare hoogte te bring; hoë digtheid, selektiewe weiding met beeste en skape. Sekere dele van die plaas (met 87 kg/ha kruidagtige materiaal) is nie met die roller (links) behandel nie. ’n Aangrensende gebied wat drie jaar gelede gerol is, het 1 000 kg/ha kruidagtige voer (regs) opgelewer. Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 824 en 364 wat ’n totaal van 1 188 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 874 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Wanneer die bosrolbenadering met hoë getalle skape egter gebruik word, word nasorg vereis. Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 19 en 13 meerjarige spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n goeie waarde (0,7) wat dui op min dominansie oor die grasse en bosse wat op die plaas groei. Sleutel resultate Verhoogde dieregetalle van 344 beeste en 285 skape in 2016 tot 491 beeste en 1 423 skape in 2021. Verhoogde veelading, van 33 kg/ha tot 60 kg/ha (insluitend wild en ongespeende kalwers). Oop gebiede en meer intensiewe bestuur het kleinveeverliese weens diefstal en roofdiere van 18% tot minder as 5% verminder. Baie goeie dierevrugbaarheid is behaal: Sedert 2016 was gemiddelde kalfpersentasie 71%; sedert 2019 was skaapspeenpersentasie 163%. Deur die jaar bly diere se kondisie goed teen lae koste. Baie goeie veerkragtigheid tydens die 2019/20 droogte, waartydens al die vee suksesvol oorleef het, al is bosrol eers in 2016 op skaal beoefen en het die skape eers in 2018 toegeneem. Verbeterde biodiversiteit van spesies (gras, kruide, bosse, struike en rankplante). Verlaagde insetkoste (lekverbruik het verminder sedert die begin van bosrol). Minder arbeid en tyd is nodig om diere van kamp tot kamp te skuif. Plaas Buffelhoek Koos and Timo Briedenhann het ’n verskuiwing ondergaan van boerdery met gras na boerdery met beide bos en gras. Op dié plaas is goeie vreetbare bos goud werd. As vreetbare bosse van goeie kwaliteit beskikbaar gestel word, sal die beeste en skape dit benut en baie goed presteer teen lae koste. Sleutel wenke In plaas daarvan om teen die bos te baklei om heeltemal daarvan ontslae te raak, bring dit eerder tot ’n bruikbare hoogte deur dit plat te rol. Hou goed aangepaste skape en beeste saam in die kamp, regdeur die jaar. Bewei teen hoë digtheid maar selektief, wat die vee in staat stel om die hoë kwaliteit van hergroei te benut om biodiversiteit te verhoog en ekologiese en finansiële veerkragtigheid te bou. Begroot om die bos elke 3-5 jaar weer te rol, afhangende van die erns van hergroei. Moenie vergeet om biodiversiteit in die landskap te behou wanneer jy bosrol nie. Los byvoorbeeld groepe bome vir skaduwee (herkouende beeste) en windskerms, en behou plante op kontoere om afloopwater te keer. Vermy die gebruik van chemikalieë om bosindringing te beheer en voorkom sodoende ernstige biodiversiteit wanbalanse en die afsterwe van waardevolle blaarspesies (Grewia spp. en andere). Gebruik eerder meganiese beheertegnieke. Bosrol kan met ’n houtskoolproduksieonderneming betaal word. Onthou egter dat jy, deur dit te doen, minerale uit jou grond verwyder. Gebruik goed aangepaste vroulike diere wat op jou plaas geteel is. Maak die kudde toe wanneer moontlik en ondersteun hulle met aanvullings waar nodig. Kombineer skape en beeste regdeur die jaar in troppe. Hou die bulle die hele jaar by die koeie. Hou jou lammers veilig vir twee maande en help hulle met ’n kruipvoerstelsel om te verseker dat hulle sterk is wanneer hulle by die troppe aansluit. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid is bereik tydens en ná die 2019-droogte. Geen uitskot van kernkuddes (bees en skaap) was nodig nie en bestokking van 50 kg/ha is in die droogte van 2019 gehandhaaf. GELDMAAK-POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddelde kalfpersentasie van 71% en 163% speen van lammers is sedert 2019 gehandhaaf. Die plan is om die skaapgetalle te verhoog tot 2 500 en om die beesgetalle te verminder sodat die hergroei van die bosse wat uiters vreetbaar is, benut kan word. Dit dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Vir die koeikalf- en osproduksiestelsel word slegs Nguni en Braunvieh-bulle gebruik. ’n Drieraskruisstelsel is in 2020 geïmplementeer met Brahman-, Nguni- en Braunvieh-bulle (drie kuddes), met noukeurige seleksie en monitering van koeivrugbaarheid. Op die plaas word ook goed aangepaste, bosvretende skape geteel.