KONTAK Dankie vir jou belangstelling in die NLU. Om ons te kontak, kontak ons asseblief via: Indien Dankie dat jy ingedien het. Adres AgriHuis Cnr Robert Mugabe & Sinclair Streets Windhoek NAMIBIË [email protected] Tel +264 61 237 838

AgriOutlook-kongres 2022 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Kom sluit by ons aan vir die langverwagte Landbouvooruitsigte-konferensie wat vir Woensdag, 5 Oktober, by die Safari Hotel, Windhoek geskeduleer is. Registrasie 7h00, begin 08h00 Registrasiefooi N$300.00 Farmers Association* Choose one First name* Last name* Which Regional Congress will you be attending? Otjiwarongo: 05 October 2026 Mariental: 07 October 2026 Windhoek: 09 October 2026 Phone* Email* Submit

Arbeidspublikasies AEA Wage Survey 2024 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2022 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2020 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2018 DOWNLOAD

Boereverenigings STREEKS LANDBOU-UNES Suid-Wes Windhoek Karasburg Okahandja Keetmanshoop Otjiwarongo Mariental Outjo Gobabis GTO: Grootfontein/ Tsumeb/Otavi Suid-Wes Karasburg RU 1 & 2 Keetmanshoop Mariental RU 3 & 4 RU 5 & 6 Gobabis Windhoek Okahandja Otjiwarongo RU 7 & 8 Outjo GTO RU 9 & 10

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Doringveld. ONDERNEMING Koei-kalf-os produksie met periodieke spekulasie koop. EIENDOMSGROOTTE 9822 hektaar FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Min aggressiewe bosindringing; medium reënval. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld (sedert 1989): 320 mm; laagste in 2019 was 160 mm; hoogste was 734 mm HOOGTE 1500 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Die plaas was uiters verbos en oorlewing was gekoppel aan die doeltreffende beheer van bosverdigting. Om niks te doen nie, sou bankrotskap beteken. HOOFINNOVASIE Lugbespuiting van bosdoders in 1986; jaarlikse chemiese nasorg met matige bestokking; vier-kamp benadering met ligte bestokking; om die voldoende herstel van beide bos- en grasplante te verseker. Sommige dele van die plaas is bebos gelaat (links). Die gebiede waar bos uitgedun is, toon ’n tienvoudige toename in voerproduksie en beter biodiversiteit (regs) Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 1 350 en 217 wat ’n totaal van 1 900 kg/ha voer vir die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 1 202 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 16 en 9 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n hoë waarde (0,7) wat dui op min dominansie oor grasse en bosse wat op die plaas groei. Sleutel resultate Verhoog die volhoubare bestokking met 60% van 667 tot meer as 1 060 beeste. Die begin bestokking was 25 kg lewende gewig/ha. Dit het ses jaar geneem om produksie van 40 kg/ha te behaal en 15 jaar om 45 kg/ha te bereik. Anders as in vorige droogtes, kon die plaas in die 2019-droogte die hele kernkudde dra teen 29 kg/ha. In hierdie tyd moes baie ander boere alles verkoop. Die diversiteit van plante het toegeneem en die diere benut die smaaklike bosse, kruide en peulgewasse wat goeie diereprestasie en finansiële opbrengste tot gevolg het. Die plaas is nou ’n aangename, lae stres-onderneming met stabiele en gesonde personeelverhoudings. Minimale aanvullings (melasse, ureum en fosfaat) word verskaf slegs wanneer nodig, wat geweldig op koste bespaar. Jaarlikse begrotings word bereken vir deurlopende selektiewe handuitdunning van bos, veral in die kalkgebiede. Plaas Agagia Hendrik Botha se visie in 1986 was om bosindringing aan te spreek terwyl hy fokus op goeie weiveld en veebestuur, en om sy drakrag te verhoog na meer as 40 kg/ha en produksie te verhoog na 18 kg/ ha. Die verwesenliking van hierdie langtermynvisie het noukeurige beplanning, ywer en deurlopende harde werk geverg. Sleutel wenke Sou jy ’n erg beboste plaas hê, of een koop, stel dan ’n volledige plan op wat kontantvloei en uitgawes insluit. Begin met ontbossing, maar maak ook seker dat die plaas bestok is om voordeel te trek uit die hergroei in die volgende seisoen. Hou altyd een jaar se voer beskikbaar vir jou kernkudde. Hoe droër jou plaas, hoe meer buigsaamheid word vereis. Vir ’n koeikalfstelsel moet die koeie 80% van jou kudde uitmaak. Vir ’n koei- en osstelsel moet die koeie 66% van die kudde uitmaak. As dit korrek gedoen word, is spekulasieaankope en verkoop die mees buigsame benadering. Pas die benadering vir lewendehawewinsgewendheid (8-4-2-1) toe om jou sukses te verseker. Koop ’n bul uit jou area wat vroulike diere met hoë melkwaardes teel. Bestok konserwatief. Probeer om 50% van die beraamde bestokking aan te hou, gebaseer op voerbeskikbaarheid elke jaar. Pas dieregetalle vinnig aan wanneer die seisoen dit vereis. Verminder die dieregetalle en hou hulle tydens die droë seisoen in goeie kondisie Maak seker dat jou diere kondisie behou wanneer hulle moet. Beplan om in aanvullings te belê wanneer nodig. Onthou, wanneer jy kan sien dat diere kondisie verloor het, het hulle reeds 70 kg verloor. Dit is duur om dit te herwin. .As die jaar nie goed is nie, neem die besluit om vroegtydig diere uit te skot. Beplan vooruit en, bowenal, moenie paniekerig raak nie! ’n Plan moet in plek wees en aangepas word soos nodig. Mik na resultate waar jou inkomste 2.2 keer meer is as jou uitgawes. Beperk jou uitgawes om fondse beskikbaar te stel vir welvaartskeppende projekte. Koop byvoorbeeld ’n Mahindra in plaas van ’n Land Cruiser en bestee die balans daaraan om meer welvaart te genereer deur speenkalwers aan te koop in jare van oortollige voer om hulle vet te maak en te verkoop. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Geen uitskot van die kernbeeskudde was nodig nie en 34 kg/ha bestokking is deur die droogte gehandhaaf wat tot 41 kg/ha in 2022 herstel het. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS Die gemiddelde kalfpersentasie oor die afgelope 10 jaar was bo 90%, met speenpersentasie 5% laer. Die gemiddelde lewende gewig wat tydens die 34 jaar op die plaas geproduseer is, was 16,5 kg/ha. Albei hierdie faktore dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Met die plaas se verbeterde hulpbronbasis is dit moontlik om diere met ’n swaarder raam aan te hou. Hendrik beoog om kalwers te speen wat 50% van die koeie se gewig weeg. As ’n mens dit kan bereik, het ’n mens goed aangepaste diere op jou plaas.

TUIS BEVINDINGE MAATSTEKE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Maatstawwe Hoe om jou produksie en doeltreffendheid te bepaal Wat is die '20% wat die 80% verskil maak' om winsgewendheid van veeproduksie te optimaliseer? As boere, wat is die sleutelhefbome wat ons kan gebruik om die grootste impak op wins te maak? Dit is belangrik om te weet hoe om jou sukses in veeproduksie te bepaal. Wins word gegenereer deur inkomste te optimaliseer terwyl uitgawes onder beheer gehou word. Die hefbome van inkomste in veeproduksie is drieledig: Hefboom 1 Veesyfer/ha = Die totale lewende gewig van die kudde (gemiddeld deur die jaar) gedeel deur die totale hektaar van die land. Produksie/ha = massa van die veekudde aan die einde van die jaar – massa van die veekudde aan die begin van die jaar – kilogram lewende gewig gekoop vir die jaar + kilogram lewende gewig verkoop vir die jaar Hefboom 2 Produksie %= kilogram lewende gewig/ha geproduseer as 'n persentasie van veehoeveelheid/ha. Produksiedoeltreffendheid word meestal beïnvloed deur vrugbaarheid van die kudde (% kalwers en lammers gespeen as % van koeie en ooie gepaar); die kuddesamestelling; en die kilogramgroei van die diere per jaar. Maatstafsyfers verskil met verskillende produksiestelsels (dws speenkalfproduksie, ±32%; koei-osproduksie, ±37%; en uitgroei van speenkalwers na osse, ±45%), en die produksie-effi _cc781905-5cde- 3194-bb3b-136bad5cf58d_ die vermoë van skape is hoër as beeste. Inkomste/ha = Veehoeveelheid/ha (1) X produksiedoeltreffendheid (2) X Prys/kg (3) Die kuns om vee-inkomste te optimaliseer is om 'n balans te vind tussen die maksimalisering van 'n volhoubare veepersentasie per hektaar terwyl verseker word dat produksiedoeltreffendheid op optimale vlakke gehou word (aanpas voortdurend volgens die beskikbare hulpbronne op die plaas). Kilogram lewende gewig geproduseer per hektaar: Om die te bereken jaarlikse opbrengs op die plaas, slegs drie syfer word een keer per jaar vereis. i. Wat is die massa van die veekudde aan die einde van die produksiejaar? (normaalweg aan die einde van die finansiële jaar) ii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat in die jaar vanaf die plaas verkoop is? iii. Wat is die totale kilogram lewende gewig wat gekoop of op die plaas aangekom het? Hefboom 3 Prys/kg Aangesien produsente prysnemers in die mark is, het hulle min invloed op die markprys. Die besluit oor wanneer om in die jaar te bemark en watter tipe produkte bemark word, kan egter 'n invloed hê op die maksimering van die prys wat per kilogram lewende gewig gerealiseer word. Om uitgawes onder beheer te hou, dui die meeste van die gevallestudies daarop dat die vroulike kudde vroeë rypwording met vroeë vetneerlegging, en aangepas by die bestuurstelsel, weiveldtoestand en voerkwaliteit op die plaas. ’n Aangepaste kudde vereis minimum bykomende insette en minder bykomende lek vir die handhawing van liggaamskondisie. Seleksie vir die genetiese vermoë om vroeg vet op te tel en die vermoë om vinnig liggaamskondisie na speen te herstel, moet geprioritiseer word. Die Liggaamstoestandtelling is medium oorerflik (±30%) en genetiese vordering kan behaal word. 'n Voorbeeld van hoe om produksie per hektaar en produksiedoeltreffendheid te bereken

Blaauwberg - Veilings Besoek Blaauwberg Afslaer se Facebook-blad hier vir hul jongste veilingsnuus. Contact Details Otjiwarongo Tel: 067 303 655 [email protected] Piet Schrader: +264 81 128 3526 Afslaer: Andre van Aswegen Cell: +264 81 148 0123 Calendar 2026 Auction Calendar Outjo – Namatubis Niel Behnke - Cell: +264 81 820 8645 Corli Lambert - Cell: +264 81 233 7862 Grootfontein Tel: 067 242 376 Heiko Becker - Cell: +264 81 128 3655 Peet Van Zyl - Cell: +264 81 321 6223 [email protected] Otavi Andre Van Aswegen – Cell: +264 81 148 0123 Benize Coetzee - Cell: +264 81 657 8458 Auction Averages Grootfontein Auction - 12 March 2025 Otavi Auction - 14 March 2025 Otjiwarongo Auction - 20 March 2025

VEILINGS Die NAU Veilings-bladsy hou jou op hoogte van die verskillende veilings wat landwyd plaasvind. ALGEMEEN AGRA BLAAUWBERG NLA WLA

Oor die AEA Oor Affiliasies Dienste Oor die AEA Die Landbouwerkgewersvereniging (AEA) is 'n geaffilieerde van die Namibië Landbou-unie (NLU) en handel bloot oor arbeidsverwante kwessies van die landbousektor. Die AEA is amptelik geregistreer as 'n werkgewersorganisasie by die Ministerie van Arbeid en dien geouditeerde finansiële jaarstate in. Die Vereniging se sake word by die hoofkantoor van die NLU in Windhoek bedryf. Die AEA handel oor Menslike Hulpbronbestuur vir kommersiële landbou op internasionale, nasionale, streeks- en Boereverenigingsvlakke. Die AEA onderneem loonopnames op 'n tweejaarlikse basis en verskaf loonverslae met data vir besluitneming op alle vlakke. Die organisasie het 'n MIV/VIGS-beleid vir die kommersiële landbousektor ontwikkel en handleidings vir die praktiese implementering van die beleid is aan die bedryf beskikbaar. Die AEA is aktief betrokke by die interpretasie van die Arbeidswet en die toestel in die landbousektor. Die AEA ondersteun inisiatiewe van ander organisasies om toegang tot gesondheidsorg vir plaaswerkers sowel as onderwys oor die voorkoming van MIV/VIGS te bevorder. About the AEA Affiliasies As 'n geaffilieerde van die Namibië Werkgewersfederasie (NEF) is die AEA verteenwoordig in die Arbeidsadviesraad (LAC), die Maatskaplike Sekerheidskommissie (SSC) en die Namibië Opleidingsowerheid (NTA). Verteenwoordiging op forums en komitees: Die AEA is 'n stigterslid van die Namibië Landbou-arbeidsforum (NALF) wat konstruktief omgaan met arbeidsverwante landboukwessies, soos minimum lone en ander diensvoorwaardes. Ander vennote op hierdie forum is die Ministerie van Arbeid, die NNFU, NECFU en NAFWU. Die AEA het verteenwoordiging op 'n komitee onder leiding van die Ministerie van Arbeid en Maatskaplike Welsyn en die ILO oor die voorkoming van Kinderarbeid in Namibië. AEA Affiliations Dienste Die AEA is verantwoordelik vir die bevordering van gesonde arbeidsverhoudinge in die landbousektor en verskaf arbeidsadvies aan sy lede deur middel van telefoniese- of e-poskorrespondensie sowel as die weeklikse NLU-nuusbriewe. Die AEA ondersteun landbouwerkgewers deur arbeidsbestuursdokumentasie te verskaf, soos pro-forma dienskontrakte, loonoorbetalingsadvies, riglyne vir dissiplinêre prosedures, bywoningsregisters, SSC-vorms en sertifikate om die lang diens van werknemers te erken, ens. Die AEA versamel belangrike inligting rakende arbeid in die landbousektor en versprei dit aan sy lede. AEA Services

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Hoogland Doringveld. ONDERNEMING Gediversifiseerde organiese en biodinamiese plaas; vernaamste ekstensiewe aktiwiteite is beeste; die beplande weiding en gekombineerde trop (PGCH-benadering) asook wild. EIENDOMSGROOTTE 8 500 hektaar (waarvan slegs 4 000-6 000 ha deur beeste gebruik word as gevolg van die steil bergagtige landskap). FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Platorand met vlaktes en heuwels; ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld 427 mm; laagste 172 mm; hoogste 1 015 mm. HOOGTE 1 850 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Artikel 21-maatskappy, nie vir wins nie; voltydse bestuur MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Die ernstige impak wat die 1980’s se droogtetoestande op die plaas (sowel as nasionaal) gehad het, het boere aangemoedig om na nuwe maniere te kyk om veerkragtigheid in hul boerderyte verhoog en ’n praktyk-gerigte gemeenskap te ontwikkel. HOOFINNOVASIE Beplande weiding en oppasstelsel met honde en veewagters; mobiele oornagkrale om veiligheid moontlik te maak; beweiding op titelaktegrond deur herlewings-, organiese en biodinamiese beginsels te gebruik. Bo: Illustreer die effek van droë bos wat gepak word om die vloei van water te vertraag en te herlei. Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 651 en 256 wat ’n totaal van 908 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 519 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 23 en 13 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n goeie waarde (0,7) wat dui op min dominansie tussen grasse en bosse wat op die plaas groei. Bo: Die kenmerkende groen area dui op ’n proef wat in Junie 2018 gedoen is met ’n elektries omheinde oornagkraal vir 500 stuks bees en wat vir sewe dae in stand gehou is (nog steeds sigbaar in 2022). Die trop het ’n hoë mis-, uriene-en hoef-impak op die grond verskaf. Die verhoogde koolstof en voedingstowwe in die grond het gelei tot ’n ontploffing van diversiteit en ’n toename in die kwaliteit van beskikbare voer vir die vee. Hierdie suksesvolle proef versterk die behoefte om die metodiek van diere-impak te bevorder ten einde die grond, veral swaarder kleigrond, te verbeter. Sleutel resultate Roofdierverliese het van 40 kalwers tot 1-2 kalwers per jaar afgeneem as gevolg van die gebruik van beplande weiding gekombineer met veewagters, Anatoliese honde en mobiele oornagkrale. Kalfpersentasie is 72% sedert die benadering van beplande beweiding en bulle wat heeljaar in die trop bly. Verlaagde insetkoste deur slegs soutblokke aan die diere te verskaf omdat min fosfaat nodig is. Merkbaar verbeterde hulpbronbasis met goeie grondbedekking en minder afvloei van reënwater in dongas en damme Direkte bemarking aan die publiek en op organiese markte in Windhoek maak goeie pryse moontlik. Mens-vee-interaksies is kalm en stresvry. Die bou van ’n gemeenskap met teoretiese en praktiese kennis. Plaas Krumhuk Clemens en Ulf-Dieter Voigts sê dit is belangrik om die natuur sowel as die mense rondom jou sorgsaam waar te neem om antwoorde vir jou bestuursvrae te kry. Dit is net so belangrik soos al die kaarte, metings en rekords wat nodig is om jou sukses te meet. Sleutel wenke Koeie met die regte potensiaal sal by die area aanpas. Beweeg die trop vinnig in die groeiseisoen en stadiger in die droë seisoen. Die daaglikse fokus moet op diereprestasie wees om ’n goeie kalfpersentasie te verseker asook goeie kwantiteit en kwaliteitvleis om te verkoop. Verliese weens diefstal en roofdiere moet tot die minimum beperk word. In gebiede met wild, pas wagters saam met honde die vee op. Snags word van klein mobiele elektries omheinde krale gebruik gemaak. Voorsien in die behoeftes van veewagters Daaglikse, maandelikse en jaarlikse bonusse vir die veewagters is belangrik om te verseker dat die werk goed gedoen word. Diversifiseer inkomstebronne. Plaas Krumhuk se missie is om die tradisionele Namibiese manier van boer te omskep in ’n moderne gemeenskapgebaseerde boerderybesigheid met ’n sterk fokus op maatskaplike ontwikkeling. Laat die mense jou handelsmerk ken en vertrou. Benaderings RESILIENCE VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Onttrekking van die kernbeeskudde was nodig (van 23 kg/ha tot 6 kg/ha) weens ’n hoë voorkoms van wild op die plaas, maar getalle herstel vinnig. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddelde kalfpersentasie van 72% is oor die tien jaar tydperk behaal. Die lewende gewig wat sedert 2015 op die plaas geproduseer word, is 4 kg/ha. KEUSE VAN DIER/E Hoewel daar met Simmentaler-tipes begin is, is Bonsmara-bulle later op Nguni-koeie gebruik. Tans word slegs Nguni-bulle gebruik. Die Nguni-bulle bly heeljaar by die enkelkudde wat twee natuurlike kalfseisoene tot gevolg het. Die meerderheid kalwers word tussen Januarie en Maart gebore en ’n tweede, kleiner hoeveelheid word elke jaar in Junie en Julie gebore. Hoë verliese weens roofdiere het gelei tot die aanvaarding van die beplande gekombineerde weiding en veewagtergebruik met 80x80 meter elektries omheinde mobiele oornagkampe, veewagters met mobiele akkommodasie en Anatoliese berghonde om te help om roofdiere verder af te skrik.

TUIS BEVINDINGE MAATSTEKE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Regenerative Praktyke Waar ons begin het Die regeneratiewe boerderyprojek is onderneem om die sleutelsuksesfaktore vir langtermyn volhoubare boerderybesighede in Namibië te identifiseer. 2012 Bekendstelling van Namibië weiveldbestuursbeleid en -strategie 2015-2019 Bespoediging van die implementering van die sterrestelsel wat deur die EU en die Ministerie van Landbou befonds word 2020 NLU-herlewingsprogram begin 2022 Middagete van Regenerating Namibia se Veeboere-boekie Wat ons geleer het Van die plase wat by die studie ingesluit is, terugvoer wat deur die gemeenskap ingedien is en ontleding wat oor akademiese studies gedoen is, is dit wat ons geleer het. Verken Gevallestudies Moenie 'n buitestander wees nie: Raak betrokke deur een van die NLU-boereverenigings en help om 'n verskil in die landbousektor te maak. Beskou

Ledebiblioteek Die NLU-ledebiblioteek bestaan uit dokumente en skakels eksklusief aan NLU-lede. Om 'n lid van die NLU te word besoek ons lidmaatskapbladhier . Handleidings Aflaaie Skakels