Search Results

Waag om om te gee Oor Dare to Care Die “Dare to Care Fund” is in 2000 gestig om destyds bystand te verleen aan slagoffers van veldbrande deur lede van die landbousektor. Sedertdien het die Dare to Care-rampfonds baie slagoffers van vloedgebiede, plaasaanvalle, San Boesmans, ens. Die hele landbousektor, insluitend die Namibië Emerging Commercial Farmers Union (NECFU), Namibia Agricultural Union (NLU), en die private sektor in Namibië, het besluit om hande te vat onder die “Dare to Care”-sambreel om 'n bydrae te maak tot alle droogte- geteisterde boere om die droogte te oorleef. Dit sluit kommunale, opkomende kommersiële en kommersiële boere regoor die land in. Meer oor Dare to Care Persverklarings en ander dokumente Persverklaring - Augustus 2021 Persverklaring - Februarie 2019 Dare to Care Nuusflits - Februarie 2019 Waag om te sorg Agtergrondinligting Dare to Care Bankbesonderhede

Arbeidspublikasies AEA Wage Survey 2024 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2022 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2020 DOWNLOAD AEA Wage Survey 2018 DOWNLOAD

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Suidelike Dwergstruik Savannah. ONDERNEMING Organiese produksie van aangepaste skape deur hoëdigtheidbeweiding, voorheen ook toerisme. EIENDOMSGROOTTE 18 716 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Hoogs vrugbare, diverse geologiese landskap; hoë biodiversiteit van plantegroei. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld 150 mm; laagste 25 mm; hoogste 283 mm (Gemiddeld oor die afgelope 10 jaar 125 mm). HOOGTE 1 370 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Gedurende die droogtetydperk in die 1980’s het Jörg by homself gedink: Moet dit regtig so wees? Of moet dit maklik wees, soos dit in die Bybel beskryf word? Dit was ’n stresvolle, neerdrukkende en swaar tyd. HOOFINNOVASIE Die teel van hoogs aangepaste skape; hoë digtheid selektiewe beweiding vir 3 weke en herstelperiode van twee jaar to stel reënonafhanklike dwergstruike in staat om te herstel. Volledig herstelde hoogs smaaklike struike gereed vir weiding en meerjarige meerjarige grasses. Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bosse in kilogram per hektaar is onderskeidelik 571 en 296 wat ’n totaal van 867 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 1 007 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan onderskeidelik uit 22 en 7 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n medium waarde (0.5) wat aandui dat ’n paar spesies die grasse en bosse op die plaas begin oorheers. Sleutel resultate Tussen 2013 en 2021 was die gemiddelde reënval 106 mm en tog het die bestokking oor nege jaar bo 7 kg/ha gebly en teen 2021 tot 10 kg/ha gestyg Sommige klein kampies het aanvanklik twee tot drie dae se weiding vir 200 skape voorsien; nou, voorsien hulle 300 skape vir drie weke van kos. Sedert 1974 is die plaas se plantgesondheid en biodiversiteit in die beste toestand nog. Ooie wat 45 kg weeg produseer 123% lammers per ooi per jaar; en lammers word op 17 kg op 4 tot 4.5 maande oud geslag. In die afgelope tien jaar se droë siklus het die plaas se veerkragtigheid verbeter: dit was selde nodig om vee te onttrek en net ’n paar baie ou skape het gevrek. Meerjarige grasse en bosse het tydens die droogte toegeneem. ’n Winsgewende bykomende inkomste is verseker deur veldramme van die plaas af te verkoop. Lek word slegs gebruik as ’n aanwyser vir die weidingkwaliteit van kampe en om te bepaal wanneer om kampe te wissel. Geen parasiete nie, dus geen dosering nie; geen inspuitings nie (behalwe vir twee Brucella-spesies); en geen veewagters is nodig nie. Boerdery is doeltreffend en vreedsaam. Plaas Dabis Suid Jörg en Michelle Gaugler se passie is om die plaas in ’n beter toestand te laat as wat hulle dit ontvang het. Hulle bou voort op sy pa se pogings. Sleutel wenke As jy boer in ’n gebied waar voerbosse ’n groot komponent is, soos in die suide, oorweeg die volgende wenke: 1. Beveilig jou grensheining teen roofdiere; hou dit in stand. 2. Beheer roofdiergetalle in kampe om veeverliese te verminder. 3. Verminder die getal troppe soveel as moontlik. 4. Gebruik ’n herstelperiode van twee jaar wat nie afhanklik van reën is nie en gebaseer is op die voerbosse. 5. Begin met diere wat kwaliteit genetiese kenmerke het (byvoorbeeld vroegryp en tropgebonde). 6. Verwyder lammers so gou moontlik om die ooie te laat herstel. Dit stel ooie wat 45 kg weeg in staat om 150% lammers per ooi per jaar te produseer; en lammers word geslag op 17 kg wanneer hulle 4 tot 4.5 maande oud is. 7. Trek voordeel uit diereprestasie dwarsdeur die jaar. Laat die ramme die heel jaar saam met die ooie loop. Dit lei daartoe dat sowat 60% van die lammers in Junie aankom en die res deur die jaar, wat deurlopend goeie kontantvloei verseker. 8. Ondersoek praktyke om soveel as moontlik reënwater terug te hou op jou grond. Benaderings VEERKRAGTIGHEID VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid is bereik tydens en ná die 2019-droogte. Geen onttrekking van kernskaapkuddes het plaasgevind nie en ’n minimum van 7 kg/ha vee is deur die droogte gehandhaaf en het goed herstel sedert die droogte tot 10 kg/ha in 2022. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddeld van 123% speenlammers is deur die nege jaar tydperk gehandhaaf. Dit dui op ’n gesonde, lewensvatbare besigheid. KEUSE VAN DIER/E Goed aangepaste, vroegryp diere word geteel wat beperkte insette vereis. Die huidige kudde is gekruis met ongeveer 40% Swartkop Persie. Hulle het ’n goeie temperament; vaar goed in droogtes; is doeltreffende vreters; en het ’n sterk tropinstink (m.a.w. hulle wei bedags uitgestrek, maar vorm snags groot groepe wat help om roofdiere af te skrik).

Oor die AEA Oor Affiliasies Dienste Oor die AEA Die Landbouwerkgewersvereniging (AEA) is 'n geaffilieerde van die Namibië Landbou-unie (NLU) en handel bloot oor arbeidsverwante kwessies van die landbousektor. Die AEA is amptelik geregistreer as 'n werkgewersorganisasie by die Ministerie van Arbeid en dien geouditeerde finansiële jaarstate in. Die Vereniging se sake word by die hoofkantoor van die NLU in Windhoek bedryf. Die AEA handel oor Menslike Hulpbronbestuur vir kommersiële landbou op internasionale, nasionale, streeks- en Boereverenigingsvlakke. Die AEA onderneem loonopnames op 'n tweejaarlikse basis en verskaf loonverslae met data vir besluitneming op alle vlakke. Die organisasie het 'n MIV/VIGS-beleid vir die kommersiële landbousektor ontwikkel en handleidings vir die praktiese implementering van die beleid is aan die bedryf beskikbaar. Die AEA is aktief betrokke by die interpretasie van die Arbeidswet en die toestel in die landbousektor. Die AEA ondersteun inisiatiewe van ander organisasies om toegang tot gesondheidsorg vir plaaswerkers sowel as onderwys oor die voorkoming van MIV/VIGS te bevorder. About the AEA Affiliasies As 'n geaffilieerde van die Namibië Werkgewersfederasie (NEF) is die AEA verteenwoordig in die Arbeidsadviesraad (LAC), die Maatskaplike Sekerheidskommissie (SSC) en die Namibië Opleidingsowerheid (NTA). Verteenwoordiging op forums en komitees: Die AEA is 'n stigterslid van die Namibië Landbou-arbeidsforum (NALF) wat konstruktief omgaan met arbeidsverwante landboukwessies, soos minimum lone en ander diensvoorwaardes. Ander vennote op hierdie forum is die Ministerie van Arbeid, die NNFU, NECFU en NAFWU. Die AEA het verteenwoordiging op 'n komitee onder leiding van die Ministerie van Arbeid en Maatskaplike Welsyn en die ILO oor die voorkoming van Kinderarbeid in Namibië. AEA Affiliations Dienste Die AEA is verantwoordelik vir die bevordering van gesonde arbeidsverhoudinge in die landbousektor en verskaf arbeidsadvies aan sy lede deur middel van telefoniese- of e-poskorrespondensie sowel as die weeklikse NLU-nuusbriewe. Die AEA ondersteun landbouwerkgewers deur arbeidsbestuursdokumentasie te verskaf, soos pro-forma dienskontrakte, loonoorbetalingsadvies, riglyne vir dissiplinêre prosedures, bywoningsregisters, SSC-vorms en sertifikate om die lang diens van werknemers te erken, ens. Die AEA versamel belangrike inligting rakende arbeid in die landbousektor en versprei dit aan sy lede. AEA Services

ARBEID (AEA) Die NLU Arbeid (AEA)-bladsy hou jou op hoogte van die verskillende landbou- en algemene arbeidsverwante kwessies. Hierdie afdeling is eksklusief slegs vir NLU-lede. Om 'n lid te word, besoek asseblief ons ledeblad hier . OOR BESTUUR AFLAAI REPORTS

VEILINGS Die NAU Veilings-bladsy hou jou op hoogte van die verskillende veilings wat landwyd plaasvind. ALGEMEEN AGRA BLAAUWBERG NLA WLA

Veeprodusente-organisasie (LPO) Oor Bestuur Algemeen Aflaaie Die Veeprodusentevereniging is by die Namibië Landbou-unie geaffilieer. Lede van die LPO sluit kommersiële veeprodusente in wat lede van boereverenigings is. Die missie van die LPO Die missie van die LPO is om 'n finansieel onafhanklike organisasie te wees wat alle kommersiële produsente in Namibië verteenwoordig en internasionaal erken te word. Deur innoverende denke en effektiewe kommunikasie wil die LPO: Wees internasionaal mededingend en produseer, verwerk en bemark vleis winsgewend; Gebruik alle natuurlike hulpbronne volhoubaar; Voorsien doelgerigte en doeltreffende bestuursinligting aan lede; Bou uitsonderlike verhoudings met alle belanghebbendes in die bedryf; Verseker die maksimum persentasie van die verbruikersrand aan die produsente. About the LPO Bestuur van die LPO Management of the LPO Algemeen Agristat Klik hier om die aanbieding oor Agristat af te laai Klik hier om die Excel-sjabloon af te laai om jou eie produksie per hektaar uit te werk Prysinligting en kwartaallikse resensies Weeklikse Veeprysinligting Maandelikse markinligting Kwartaallikse resensies LPO General Aflaaie Plaaslêers Klik hier om al die rekordhoudingsdokumente af te laai wat benodig word as 'n veeprodusent. Livestock and Livestock Products Any livestock products transported within the borders of Namibia must be accompanied by a Livestock Removal Certificate , including those originating from your own farm. Downloads LPO

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Benaderings Plaasfeite BESKRYWING Sentraal Hoogland Doringveld. ONDERNEMING Gediversifiseerde organiese en biodinamiese plaas; vernaamste ekstensiewe aktiwiteite is beeste; die beplande weiding en gekombineerde trop (PGCH-benadering) asook wild. EIENDOMSGROOTTE 8 500 hektaar (waarvan slegs 4 000-6 000 ha deur beeste gebruik word as gevolg van die steil bergagtige landskap). FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Platorand met vlaktes en heuwels; ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Gemiddeld 427 mm; laagste 172 mm; hoogste 1 015 mm. HOOGTE 1 850 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Artikel 21-maatskappy, nie vir wins nie; voltydse bestuur MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Die ernstige impak wat die 1980’s se droogtetoestande op die plaas (sowel as nasionaal) gehad het, het boere aangemoedig om na nuwe maniere te kyk om veerkragtigheid in hul boerderyte verhoog en ’n praktyk-gerigte gemeenskap te ontwikkel. HOOFINNOVASIE Beplande weiding en oppasstelsel met honde en veewagters; mobiele oornagkrale om veiligheid moontlik te maak; beweiding op titelaktegrond deur herlewings-, organiese en biodinamiese beginsels te gebruik. Bo: Illustreer die effek van droë bos wat gepak word om die vloei van water te vertraag en te herlei. Voervoer vir diere: Die gemiddelde hoeveelheid beskikbare gras en bos in kilogram per hektaar is onderskeidelik 651 en 256 wat ’n totaal van 908 kg/ha voer aan die vee beskikbaar stel. Boomdigtheid: Die gemiddelde houtagtige boomdigtheid is 519 TE/ha (boomekwivalente per hektaar). Biodiversiteit: Die gras- en boskomponent bestaan uit onderskeidelik 23 en 13 spesies. Die biodiversiteit-indeks van die plaas is ’n goeie waarde (0,7) wat dui op min dominansie tussen grasse en bosse wat op die plaas groei. Bo: Die kenmerkende groen area dui op ’n proef wat in Junie 2018 gedoen is met ’n elektries omheinde oornagkraal vir 500 stuks bees en wat vir sewe dae in stand gehou is (nog steeds sigbaar in 2022). Die trop het ’n hoë mis-, uriene-en hoef-impak op die grond verskaf. Die verhoogde koolstof en voedingstowwe in die grond het gelei tot ’n ontploffing van diversiteit en ’n toename in die kwaliteit van beskikbare voer vir die vee. Hierdie suksesvolle proef versterk die behoefte om die metodiek van diere-impak te bevorder ten einde die grond, veral swaarder kleigrond, te verbeter. Sleutel resultate Roofdierverliese het van 40 kalwers tot 1-2 kalwers per jaar afgeneem as gevolg van die gebruik van beplande weiding gekombineer met veewagters, Anatoliese honde en mobiele oornagkrale. Kalfpersentasie is 72% sedert die benadering van beplande beweiding en bulle wat heeljaar in die trop bly. Verlaagde insetkoste deur slegs soutblokke aan die diere te verskaf omdat min fosfaat nodig is. Merkbaar verbeterde hulpbronbasis met goeie grondbedekking en minder afvloei van reënwater in dongas en damme Direkte bemarking aan die publiek en op organiese markte in Windhoek maak goeie pryse moontlik. Mens-vee-interaksies is kalm en stresvry. Die bou van ’n gemeenskap met teoretiese en praktiese kennis. Plaas Krumhuk Clemens en Ulf-Dieter Voigts sê dit is belangrik om die natuur sowel as die mense rondom jou sorgsaam waar te neem om antwoorde vir jou bestuursvrae te kry. Dit is net so belangrik soos al die kaarte, metings en rekords wat nodig is om jou sukses te meet. Sleutel wenke Koeie met die regte potensiaal sal by die area aanpas. Beweeg die trop vinnig in die groeiseisoen en stadiger in die droë seisoen. Die daaglikse fokus moet op diereprestasie wees om ’n goeie kalfpersentasie te verseker asook goeie kwantiteit en kwaliteitvleis om te verkoop. Verliese weens diefstal en roofdiere moet tot die minimum beperk word. In gebiede met wild, pas wagters saam met honde die vee op. Snags word van klein mobiele elektries omheinde krale gebruik gemaak. Voorsien in die behoeftes van veewagters Daaglikse, maandelikse en jaarlikse bonusse vir die veewagters is belangrik om te verseker dat die werk goed gedoen word. Diversifiseer inkomstebronne. Plaas Krumhuk se missie is om die tradisionele Namibiese manier van boer te omskep in ’n moderne gemeenskapgebaseerde boerderybesigheid met ’n sterk fokus op maatskaplike ontwikkeling. Laat die mense jou handelsmerk ken en vertrou. Benaderings RESILIENCE VAN DIE PLAAS Ekologiese en finansiële veerkragtigheid tydens en ná die 2019-droogte. Onttrekking van die kernbeeskudde was nodig (van 23 kg/ha tot 6 kg/ha) weens ’n hoë voorkoms van wild op die plaas, maar getalle herstel vinnig. GELDMAAK POTENSIAAL VAN DIE PLAAS ’n Gemiddelde kalfpersentasie van 72% is oor die tien jaar tydperk behaal. Die lewende gewig wat sedert 2015 op die plaas geproduseer word, is 4 kg/ha. KEUSE VAN DIER/E Hoewel daar met Simmentaler-tipes begin is, is Bonsmara-bulle later op Nguni-koeie gebruik. Tans word slegs Nguni-bulle gebruik. Die Nguni-bulle bly heeljaar by die enkelkudde wat twee natuurlike kalfseisoene tot gevolg het. Die meerderheid kalwers word tussen Januarie en Maart gebore en ’n tweede, kleiner hoeveelheid word elke jaar in Junie en Julie gebore. Hoë verliese weens roofdiere het gelei tot die aanvaarding van die beplande gekombineerde weiding en veewagtergebruik met 80x80 meter elektries omheinde mobiele oornagkampe, veewagters met mobiele akkommodasie en Anatoliese berghonde om te help om roofdiere verder af te skrik.

Ledebiblioteek Die NLU-ledebiblioteek bestaan uit dokumente en skakels eksklusief aan NLU-lede. Om 'n lid van die NLU te word besoek ons lidmaatskapbladhier . Handleidings Aflaaie Skakels

KOMMODITEITE Die NAU Veilings-bladsy hou jou op hoogte van die verskillende veilings wat landwyd plaasvind. AGRONOMIE SUIWEL VEEE VARK PLUIMVEE

TUIS BEVINDINGE NAVORSING TERUGVOER GEVALLESTUDIES Sleutel resultate Plaasfeite Sleutel wenke Plaasfeite BESKRYWING Oostelike Sandveld. ONDERNEMING Spekulasie: Koop in beeste met hoë gewigstoename potensiaal, vetmaak en verkoop. EIENDOMSGROOTTE 6700 hektaar. FUNKSIONELE KLASSIFIKASIE VAN AREA Nie-aggressiewe bush- verdikking; erge ryp. GEMIDDELDE JAARLIKSE REËNVAL EN VERANDERLIKHEID Vir die afgelope 66 jaar is die gemiddeld 433 mm; laagste 164 mm; hoogste 832 mm. HOOGTE 1286 meter bo seespieël. BESIT OF HUUR Besit; voltydse bestuur. MOTIVERING VIR VERANDERING EN BENADERING Chris wil die plaas tot sy optimum potensiaal ontwikkel, begin by die grasse, en dan al die ander moontlikhede, soos droëland-mielieproduksie en groenteverbouing. HOOFVERNUWING Bosuitdunning en w eiveldbestuur teen lae digtheid met lang herstelperiodes. Die sigbare uitbreiding van vingergras polle wat hulself as hardlopers in ’n reguit lyn (links) gevestig het. Vingergras wat van binne ’n ou Stipagrostis-pol groei. Chris glo beweiding van beeste teen lae digthede laat die Stipagrostis oorrus, wat ideale omstandighede skep vir die vestiging van ander breëblaargrasse (regs). INSPIRERENDE VOORSTEL VAN DIE BOER: Die dae van die kleinboer is verby. Boere moet nou groter dink, saamwerk en hulpbronne deel. ’n Idee vir die toekoms sou wees om die potensiaal van ’n versameling plase in dieselfde gebied te bepaal, gebaseer op reënval, grondwater, ryp en bewerkbare grond. As sodanig kan ’n grondpotensiaalplan ontwikkel word, wat die stigting van ’n maatskappy sal insluit waaronder al hierdie plase bestuur sal word. Die maatskappy sal ’n direkteur insluit om die plase as ’n maatskappy te bestuur en vaardige tegniese mense om die onderneming se potensiaal te verwesenlik. Die plaaseienaars sal nie by die daaglikse besluitneming betrokke wees nie, maar sal dividende ontvang volgens hul bydraes tot die onderneming. Sleutel resultate Sedert Chris ’n koeikalfkudde bestuur, moes hy nog nooit vee verkoop of verskuif weens droogte nie. Lugbespuiting van bosdoders het ’n goeie balans van bome, smaaklike breëblaar struike, kruide en grasse gelaat. In plaas daarvan om ses jaar ná die lugbespuiting bosdoders vir nasorg te gebruik, word vuur gebruik. Die kampe word vir een jaar gerus om brandmateriaal op te bou vir beheerde brand. Brand is goedkoper en doeltreffender as bosdoders. Lae insetkoste ná lugbespuiting. Verskeie meerjarige grasse het onder verskeie toestande teruggekeer. Herlewing is duidelik aan die gang. Vingergras (Digitaria) en Brachiaria keer terug in gebiede waar groot bome gevrek het ná die lugbespuiting. Aangesien geen houtskoolproduksie plaasgevind het nie, vestig die grasse onder hierdie dooie bome. Panicum neem oor by die suurgras (Schmidtia) in die riviergebiede en begin nou in die oopte inbeweeg. Aangesien ryp die sekelbos (Dichrostachys) in die gebied beheer, bly dit op ’n bruikbare hoogte. Kweekgras (Cynodon) het gaandeweg die dongas oortrek, wat nou skuins in plaas van steil is. Dit dui daarop dat die water op die grond bly en nie vinnig en sterk vloei nie, of skade langs die vloei-area veroorsaak nie. Plaas Dabis (Oos) Chris Coetzee sê die koste van ’n bakkie wat in 1970 gekoop is (R2 200), is vandag dieselfde gemeet aan die geldwaarde van die hoeveelheid speenkalwers wat verkoop moet word. Motors is nie duurder nie; plaasproduktiwiteit het eerder drasties afgeneem, en dit moet ons as ’n besigheid, as ’n wetenskap en as ’n kuns intensief ondersoek. Sleutel wenke Om ’n goeie boer te wees moet jy jou plaas leer ken (m.a.w. die verskillende grondlae en hoe hulle funksioneer, hergroeitempo’s op verskillende gronde, bewerkbare gronde, gebiede met die beste potensiaal, ens.) Elke plant (grasse, kruide, bosse, struike en bome) het ’n funksie sowel as ’n rede om te wees waar dit is. Leer ken die plante op jou plaas, en hoe om hulle te bestuur. Waterpunte is goeie bestokking-aanwysers. As die waterpunt deur eenjarige plante oorheers word, is grond oorbestok; as dit deur goeie meerjariges oorheers word, beweeg jy in die regte rigting. Stap ná elke bestuursaksie van tyd tot tyd deur die kampe en neem waar wat gebeur het. Wat het verbeter en wat nie? Wanneer jy bos beheer, maak nie saak watter metode jy gebruik nie. Maak seker dat jy genoeg groot bome laat om skadu en skuiling en genoeg smaaklike bos te bied. Dit is noodsaaklik vir diereprestasie sowel as die handhawing van gesonde biodiversiteit van bome, bosse, struike, kruide en grasse. Wanneer om na die volgende kamp te skuif: • Weet wat om van elke kamp te verwag (d.w.s. wat is daar, kwaliteit en kwantiteit met betrekking tot tyd bestee in die kamp, diereprestasie en stimulering van gesogte plante).. • Wanneer lekverbruik toeneem en/of diere meer tyd by die water deurbring, beweeg na die volgende kamp. • Let op wat geëet word. Skuif die diere sodat die gesogte plante nie weer geëet word nie. Jy moet beplan wat om wanneer en waar te doen, en jy moet besluit watter benadering jou die beste marginale uitkoms gee (d.w.s. die hoogste opbrengs vir geld bestee). Moenie bosdoders gebruik in riviere of gebiede wat ’n vlak sandlaag (2 meter) met ’n kleilaag onder het nie. Dit dring die sandlaag binne, maar beweeg sywaarts bo die kleilaag en maak bome dood ver van waar die chemiese middel toegedien is.